Ο έβδομος μέσα σε μία δεκαετία Βρετανός πρωθυπουργός είναι γεγονός, καθώς ο Αντι Μπέρναμ ανέλαβε χθες τα ηνία της κυβέρνησης στο Λονδίνο, δεσμευόμενος να «σπάσει τα δεσμά» των πολιτικών του παρελθόντος και να δημιουργήσει ένα νέο οικονομικό μοντέλο προς όφελος ενός έθνους που «έχει βαρεθεί» την εναλλαγή ηγετών.

«Ξέρω ότι οι άνθρωποι έχουν βαρεθεί την πολιτική. Σας ακούω και θέλω να είμαι ειλικρινής μαζί σας, δεν ήμασταν αρκετά καλοί και πρέπει να γίνουμε καλύτεροι», παραδέχθηκε ο 56χρονος πρώην δήμαρχος του Μάντσεστερ μπροστά από τη μαύρη πόρτα στο Νο 10 της Ντάουνινγκ Στριτ, ενώπιον πλήθους υποστηρικτών. «Θα καταστήσουμε αυτή τη στιγμή ανατροπής για τη Βρετανία, φέρνοντας στο προσκήνιο τις μεγαλύτερες αλλαγές των τελευταίων 40 ετών: ένα νέο πολιτικό μοντέλο και ένα νέο οικονομικό μοντέλο», πρόσθεσε ο Μπέρναμ.

Λίγο νωρίτερα, ο Κιρ Στάρμερ εκφώνησε από το ίδιο σημείο την τελευταία ομιλία του ως πρωθυπουργός. Ο απερχόμενος ηγέτης υπενθύμισε ότι κατάφερε να οδηγήσει το Εργατικό Κόμμα από «ιστορική ήττα» στη σαρωτική εκλογική νίκη του 2024.

Αφού ανέλαβε την ηγεσία των Εργατικών την περασμένη Παρασκευή, ο Μπέρναμ υποσχέθηκε να βοηθήσει μια χώρα που διψάει για αλλαγή να γίνει μια χώρα όπου «η ζωή είναι πιο προσιτή».

Ωστόσο ο «βασιλιάς του Βορρά» έπεται να κριθεί στην πράξη, με τις πιο μεγάλες προκλήσεις να βρίσκονται μπροστά του· μια μακρά λίστα προβλημάτων που κυμαίνονται από την αναιμική οικονομική ανάπτυξη έως την κρίση του κόστους διαβίωσης και τις χαμηλές επιδόσεις των βρετανικών εταιρειών κοινής ωφέλειας.

«Αργότερα φέτος θα παρουσιάσω ένα νέο σχέδιο για τη Βρετανία, ένα 10ετές σχέδιο που θα καθορίζει την πορεία από το σημείο όπου βρισκόμαστε τώρα έως το σημείο όπου πιστεύω ότι όλοι θέλουμε να βρίσκεται η Βρετανία», δήλωσε κατά την πρώτη πρωθυπουργική ομιλία του.

Οπως σημειώνει σε ανάλυσή του το Reuters, οι βουλευτές των Εργατικών βλέπουν στον 56χρονο Μπέρναμ έναν από τους λίγους πολιτικούς που θεωρούν ότι είναι ικανοί να αντιμετωπίσουν την απειλή από το ακροδεξιό Reform UK του βετεράνου υποστηρικτή του Brexit, Νάιτζελ Φάρατζ.

Ο Αντι Μπέρναμ πάντως από την πλευρά του, ως πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου πια, το πρώτο τηλεφώνημα το έκανε χθες στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, ενώ επρόκειτο να καλέσει και τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στον οποίο θα υπογράμμιζε ότι η βρετανική στήριξη στην Ουκρανία παραμένει ακλόνητη. «(Η στήριξη της Βρετανίας) θα είναι εκεί γι’ αυτόν και θα είμαι κι εγώ προσωπικά εκεί γι’ αυτόν», δήλωσε έξω από την Ντάουνινγκ Στριτ.

Πέρα από νέο πρωθυπουργό, η Βρετανία έχει όμως πλέον και ένα νέο υπουργικό συμβούλιο, η σύνθεση του οποίου ανακοινώθηκε χθες. Συγκεκριμένα, ο (πρώην υπουργός Ενέργειας και άλλοτε ηγέτης της παράταξης) Εντ Μίλιμπαντ αναλαμβάνει τη θέση του επικεφαλής της βρετανικής διπλωματίας ως νέος υπουργός Εξωτερικών και ο (πρώην υπουργός Αμυνας) Τζον Χίλι αναλαμβάνει το υπουργείο Οικονομικών, ενώ η Σαμπάνα Μαχμούντ παραμένει στη θέση της ως υπουργός Εσωτερικών.

Τα μέτωπα

Οπως συνοψίζουν οι New York Times, τα κύρια μέτωπα με τα οποία ο νέος πρωθυπουργός θα βρεθεί αντιμέτωπος είναι τα εξής:

• Οικονομική στασιμότητα. Η «λιμνάζουσα» οικονομία είναι στην πρώτη γραμμή των ζητημάτων που περιμένουν τον Μπέρναμ, ο οποίος καλείται να βελτιώσει την καθημερινότητα των Βρετανών.

• Η εύθραυστη «ειδική σχέση» με τις ΗΠΑ. Με τον πόλεμο στην Ουκρανία να συνεχίζεται και τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή να κλιμακώνεται, η εξωτερική πολιτική θα αποτελέσει αναπόφευκτη προτεραιότητα.

• Αμυντικές δαπάνες. Το ζήτημα των αμυντικών δαπανών παραμένει κρίσιμο καθώς ο προκάτοχος του Μπέρναμ δεσμεύθηκε για αυξήσεις στο 3,5% του ΑΕΠ έως το 2035, αφήνοντας ωστόσο τον νέο ηγέτη να κάνει τα μαθηματικά και να τις φέρει εις πέρας.

• Η διαχείριση του μεταναστευτικού. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις, οι ανησυχίες για τη μετανάστευση εξακολουθούν να αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για πολλούς ψηφοφόρους. Παρότι ο Μπέρναμ αναγνώρισε ότι «η τάση (σ.σ. των μεταναστευτικών ροών) είναι αξιοσημείωτα πτωτική», προτίθεται να συνεχίσει σε μεγάλο βαθμό τη σκληρή μεταναστευτική πολιτική της υπουργού Εσωτερικών, Σαμπάνα Μαχμούντ.

• Κοινωνικές παροχές και δημόσιες δαπάνες. Το ζήτημα των κοινωνικών δαπανών, ο περιορισμός των οποίων θα μπορούσε να απελευθερώσει πόρους για άλλες πολιτικές της νέας κυβέρνησης, αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα μεγαλύτερα πεδία αντιπαράθεσης και μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για τον Μπέρναμ.