Ενα πειραματικό εμβόλιο που βασίζεται στην τεχνολογία mRNA απέτρεψε την επανεμφάνιση ή την εξάπλωση του καρκίνου σε μελέτη ασθενών υψηλού κινδύνου με μελάνωμα, ανακοίνωσαν σήμερα οι Moderna και Merck. Τα αποτελέσματα ανοίγουν τον δρόμο για μια πιθανή νέα θεραπεία που θα μπορούσε να παρατείνει τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων που διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο με αυτή τη θανατηφόρα μορφή καρκίνου του δέρματος.

Η μελέτη εξέτασε ασθενείς που είχαν υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση μελανώματος. Στόχος της θεραπείας ήταν να μειωθεί ο κίνδυνος επανεμφάνισης της νόσου.

Οι εταιρείες ανακοίνωσαν ότι η μελέτη στην οποία δοκιμάστηκε το εξατομικευμένο αντικαρκινικό εμβόλιο Intismeran σε συνδυασμό με την ευρέως χρησιμοποιούμενη αντικαρκινική ανοσοθεραπεία Keytruda της Merck πέτυχε τον κύριο στόχο της, παρατείνοντας τον χρόνο μέχρι την επανεμφάνιση του καρκίνου σε ασθενείς υψηλού κινδύνου. Η μελέτη πέτυχε επίσης έναν δευτερεύοντα στόχο, αποτρέποντας την εξάπλωση της νόσου σε άλλα όργανα.

«Εχω την αίσθηση ότι αυτή είναι απλώς η αρχή ενός νέου πεδίου», δήλωσε η Τζέιν Χίλι, αντιπρόεδρος Ογκολογίας της Merck, προσθέτοντας ότι ο στόχος είναι «να προσφέρουμε στους ασθενείς περισσότερο χρόνο χωρίς να χρειάζεται να ανησυχούν για θεραπείες κατά του καρκίνου».

Οι εταιρείες δεν έδωσαν συγκεκριμένες λεπτομέρειες σχετικά με το διάστημα χωρίς εξέλιξη της νόσου. Στοιχεία δεν δόθηκαν ούτε για τον συνολικό χρόνο ζωής ασθενών που υποβλήθηκαν στη συγκεκριμένη θεραπεία και περισσότερα δεδομένα αναμένεται να παρουσιαστούν σε μελλοντικό ιατρικό συνέδριο.

Δοκιμή-ορόσημο

Τα αποτελέσματα, ωστόσο, σηματοδοτούν την πρώτη επιτυχημένη δοκιμή τελικού σταδίου για εξατομικευμένη αντικαρκινική θεραπεία με mRNA, επιβεβαιώνοντας δεκαετίες ερευνών πάνω σε θεραπείες που σχεδιάζονται ειδικά με βάση τις μεταλλάξεις του όγκου κάθε ασθενούς.

Για τη Moderna, τα αποτελέσματα θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για την είσοδό της στην αγορά αντικαρκινικών φαρμάκων, η αξία της οποίας ξεπερνά τα 240 δισ. δολάρια – μια σημαντική εξέλιξη για μια εταιρεία που εξαρτιόταν από τις πωλήσεις του εμβολίου της κατά της COVID-19, οι οποίες βρίσκονται σε πτωτική πορεία. Για τη Merck, η εξέλιξη θα μπορούσε να προσθέσει ένα νέο φάρμακο, βοηθώντας τη να αντισταθμίσει την επικείμενη λήξη της πατέντας του Keytruda, ενός από τα φάρμακα με τις μεγαλύτερες πωλήσεις παγκοσμίως.

Η Moderna προσπαθεί να ανακτήσει το χαμένο έδαφος: «Είμαστε πλέον μια εταιρεία ογκολογίας», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος Στέφαν Μπάνσελ.

Η θεραπεία

Στη μελέτη για το μελάνωμα συμμετείχαν περισσότεροι από 1.000 ασθενείς, οι οποίοι κατανεμήθηκαν τυχαία ώστε είτε να λάβουν συνδυασμό Intismeran και Keytruda είτε μόνο Keytruda, για διάστημα περίπου ενός έτους.

Σε αντίθεση με τα παραδοσιακά εμβόλια που έχουν σχεδιαστεί για την πρόληψη λοιμώξεων, το Intismeran είναι ένα εξατομικευμένο θεραπευτικό εμβόλιο που παρασκευάζεται ειδικά για κάθε ασθενή. Η διαδικασία αρχίζει αφού ο ασθενής υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση ενός όγκου μελανώματος υψηλού κινδύνου. Οι γιατροί αποστέλλουν δείγμα αίματος και βιοψία του όγκου, ώστε να αναλυθεί το γενετικό προφίλ του καρκίνου.

Οι επιστήμονες εντοπίζουν τις μοναδικές μεταλλάξεις των καρκινικών κυττάρων που είναι πιθανότερο να ενεργοποιήσουν το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι συγκεκριμένοι στόχοι των μεταλλάξεων κωδικοποιούνται σε mRNA και ενσωματώνονται σε ένα εμβόλιο – μια διαδικασία που διαρκεί περίπου έξι εβδομάδες.

Στο μεταξύ, οι ασθενείς αναρρώνουν από την επέμβαση και ξεκινούν θεραπεία με Keytruda, ώστε η νόσος να παραμένει υπό έλεγχο μέχρι να παρασκευαστεί το εξατομικευμένο εμβόλιό τους.

Αποτελέσματα μετά από δέκα χρόνια συνεργασίας

Η Moderna και η Merck ξεκίνησαν τη συνεργασία τους το 2016 για την από κοινού ανάπτυξη εξατομικευμένων αντικαρκινικών εμβολίων mRNA και έκτοτε την έχουν διευρύνει. Οι ερευνητές επέλεξαν αρχικά να μελετήσουν το εμβόλιο για το μελάνωμα, επειδή οι συγκεκριμένοι όγκοι χαρακτηρίζονται συνήθως από μεγάλο αριθμό μεταλλάξεων.

Πλέον βρίσκονται σε εξέλιξη μελέτες και για άλλες μορφές καρκίνου, μεταξύ των οποίων ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης, μια συχνή μορφή καρκίνου του πνεύμονα και ο καρκίνος των νεφρών. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι τα νέα αποτελέσματα αποτελούν θετική ένδειξη και για αυτές τις δυνητικές εφαρμογές.

Προηγούμενα αποτελέσματα κλινικών δοκιμών είχαν δείξει ότι το εμβόλιο, σε συνδυασμό με το Keytruda, μείωσε κατά 49% τον κίνδυνο επανεμφάνισης του μελανώματος ή θανάτου σε σύγκριση με τη μονοθεραπεία με Keytruda.

Επενδυτική εμπιστοσύνη

Η μετοχή της Moderna σημείωσε άνοδο 127%, ενώ η μετοχή της Merck ενισχύθηκε κατά περισσότερο από 11%. Οι δύο εταιρείες βρίσκονταν σε τροχιά να προσθέσουν συνολικά περισσότερα από 50 δισ. δολάρια στη χρηματιστηριακή τους αξία.

Ωστόσο, είναι δύσκολο να εκτιμηθούν οι ευρύτερες εμπορικές προοπτικές του εμβολίου χωρίς λεπτομερή στοιχεία για την πορεία των ασθενών στη δοκιμή, ανέφερε σε σημείωμά του ο αναλυτής της Citi, Τζέοφ Μίτσαμ.

Η Moderna εξασφάλισε πρόσφατα έγκριση για το εμβόλιό της κατά της γρίπης που βασίζεται επίσης στην τεχνολογία mRNA.

Τα εξατομικευμένα αντικαρκινικά εμβόλια είναι περίπλοκα και δαπανηρά στην παραγωγή. Παραμένουν, επομένως, ερωτήματα σχετικά με το πόσο εύκολη θα είναι η πρόσβαση των ασθενών σε αυτά, εφόσον εγκριθούν. Το μοναδικό θεραπευτικό αντικαρκινικό εμβόλιο που έχει εγκριθεί μέχρι σήμερα από τον FDA είναι το Provenge, μια εξατομικευμένη ανοσοθεραπεία για τον καρκίνο του προστάτη.

Πηγή: Wall Street Journal