Η περίοδος πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Αγκυρα, τη δεύτερη που γίνεται σε τουρκικό έδαφος από την ίδρυση του Βορειοατλαντικού Συμφώνου (η προηγούμενη, το 2004 στην Κωνσταντινούπολη), έχει αξιοποιηθεί από την κυβέρνηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ως μοχλός για την προώθηση κάποιων αιτημάτων, ιδιαίτερα προς την αμερικανική πλευρά.

Υπό αυτή την έννοια, του στενά ελληνοτουρκικού ενδιαφέροντος, στην Αθήνα αναμένουν κυρίως να δουν αν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ θα υποσχεθεί δημοσίως κάτι που να σηματοδοτεί την πώληση των κινητήρων για τα υπό ανάπτυξη τουρκικά μαχητικά Κaan ή αν θα δεσμευθεί για την πώληση μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35.

Ως προς το τελευταίο ο κ. Τραμπ μόνο κινήσεις εντυπωσιασμού μπορεί να κάνει, καθώς ακόμα και αν ανακοινώσει ότι η κυβέρνησή του θα άρει τις κυρώσεις που προβλέπονται μέσω του νόμου CAATSA κατά της Τουρκίας, για τα F-35 θα πρέπει να γίνει ξεχωριστή κίνηση σε συνεργασία με το Κογκρέσο. Αυτή τη στιγμή τέτοιο κλίμα στη Γερουσία ή στη Βουλή των Αντιπροσώπων δεν υπάρχει.

Στον δημόσιο διάλογο έχει βρεθεί τις τελευταίες εβδομάδες το θέμα των δύο νέων «στρατηγείων» του ΝΑΤΟ που θα αποκτήσει η Τουρκία. Ως προς τη Διοίκηση Ναυτικού Στοιχείου (Maritime Component Command – MCC), οι εγκαταστάσεις της οποίας ήδη υφίστανται στην Κωνσταντινούπολη, δεν ετέθη, ούτε και θα μπορούσε να τεθεί από την Ελλάδα κάποια αντίρρηση, καθώς πρόκειται για μια νατοϊκή δομή υπό τουρκική διοίκηση, η οποία θα έχει χώρο ευθύνης τη Μαύρη Θάλασσα, όπου –όπως είναι γνωστό– η Τουρκία λόγω της Σύμβασης του Μοντρέ (1936) μπορεί να επιχειρεί χωρίς τον περιορισμό των δύο εβδομάδων που ισχύει για όλα τα υπόλοιπα μη παράκτια κράτη.

Η δεύτερη δομή, στη νοτιοανατολική Τουρκία, είναι ενταγμένη στο νέο σχέδιο της Ενοποιημένης Αεροπορικής και Πυραυλικής Αμυνας (IAMD) της Συμμαχίας και η Ελλάδα την έχει ήδη αποδεχθεί, καθώς θα πρόκειται για μία από τις πολλές διοικήσεις που θα βρίσκονται διεσπαρμένες σε διάφορα σημεία της Ευρώπης.

Η συζήτηση για τα «στρατηγεία» είναι μάλλον ενδεικτική για τη μεγάλη εικόνα, που είναι πολύ σοβαρότερη και ανησυχεί κάθε σοβαρό εν ενεργεία ή επί τιμή διπλωμάτη. Οι ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ και η Ε.Ε. θεωρούν την Τουρκία σημαντικό στοιχείο στο παζλ της ασφάλειας της Ευρώπης, αλλά και σημαντικό εταίρο στο πεδίο της αμυντικής βιομηχανίας. Το πεδίο της αμυντικής βιομηχανίας θα βρεθεί συνολικά στο επίκεντρο της συνόδου του ΝΑΤΟ και αυτό αποτελεί ένα εκ των πραγμάτων πρόβλημα για την Αθήνα, η οποία θα πρέπει να αξιολογηθεί τους επόμενους μήνες για την αμυντική παραγωγή της Ελλάδας.

Οι κρατικές αμυντικές βιομηχανίες στην Ελλάδα, παρά την όποια πρόοδο, παραμένουν δέσμιες του κακού εαυτού τους, ενώ οι λίγες σοβαρές ιδιωτικές βιομηχανίες ακόμα δεν έχουν ενταχθεί σε έναν συνεκτικό σχεδιασμό.

Ενα τρίτο στοιχείο το οποίο απασχολεί την Αθήνα (και η «Κ» ανέδειξε εγκαίρως) είναι η συζήτηση για την ενίσχυση της Ουκρανίας με διάφορους τρόπους. Η Αθήνα ήδη βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με το ΝΑΤΟ για την καταβολή των υποχρεώσεων που έχει αναλάβει σε δόσεις δύο ή και τριών ετών, ωστόσο σε μια χρονιά προεκλογική αλλά και δημοσιονομικά ήδη εξαντλημένη οι συζητήσεις αυτές προκαλούν εκ των πραγμάτων δυσκολία.

Ως προς την πιο διμερή συζήτηση, είναι απολύτως δεδομένο ότι κάποια ζητήματα που παραδοσιακά προκαλούν τις ελληνοτουρκικές τριβές εντός του ΝΑΤΟ θα παραμείνουν ως έχουν. Οπως, για παράδειγμα, η υπόθεση της νατοϊκής δραστηριότητας (SNMG-2) από το Αιγαίο, η οποία συμπεριέλαβε το αρχιπέλαγος στην αποστολή της στο πλαίσιο της προσπάθειας του Βορειοατλαντικού Συμφώνου να παρέχει συνδρομή κατά την έκρηξη του μεταναστευτικού το 2015. Εκτοτε η Αγκυρα ζητεί την κατάργηση της δραστηριότητας, και η Ελλάδα το μπλοκάρει. Πριν από λίγο καιρό, πάντως, από τη δραστηριότητα αποχώρησε και η Γερμανία, ενώ τη διοίκηση στην τρέχουσα περίοδο έχει η Ελλάδα (παρέλαβε από την Ιταλία).