Ο Υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Ιωάννου απαντά στις αναφορές του Προέδρου της Ένωσης Δήμων, Ανδ΄ρεα Βύρα ότι ασκήθηκε στην Ένωση Δήμων ασφυκτική πίεση και περίπου εκβιάστηκε για να αποδεχθεί το ποσό των €117 εκ. 

Αυτούσια η ανακοίνωση 

Με αφορμή την τρίωρη στάση εργασίας της Ένωσης Δήμων Κύπρου και τη σημερινή συνέντευξη του Προέδρου της Ένωσης κ. Ανδρέα Βύρα, στην οποία κατηγορεί ευθέως την παρούσα Κυβέρνηση ότι οδηγεί σε οικονομική ασφυξία τις Τοπικές Αρχές, θα ήθελα να διευκρινίσω τα εξής:

Το ύψος της κρατικής χορηγίας στα €117 εκ. συμφωνήθηκε μεταξύ της προηγούμενης Κυβέρνησης και της Ένωσης Δήμων Κύπρου και ψηφίστηκε σε νόμο από τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Σήμερα ο κ. Βύρας υποστηρίζει ότι ασκήθηκε στην Ένωση Δήμων ασφυκτική πίεση και περίπου εκβιάστηκε για να αποδεχθεί το συγκεκριμένο ποσό. Δεν είμαι σε θέση να γνωρίζω αν ισχύει αυτό καθότι ο νόμος ψηφίστηκε το 2022. Γνωρίζω όμως ότι πριν τη μεταρρύθμιση, η κρατική χορηγία προς τους 39 Δήμους ήταν €70 εκ. και το συγκεκριμένο ποσό αποτελούσε το 22% των εσόδων των Δήμων, ενώ με τα €117 εκ. το ποσοστό αυξήθηκε στο 37%. Είναι, συνεπώς, εύλογο να διερωτώνται οι πολίτες ποια νέα δεδομένα καθιστούν ανεπαρκή μια κρατική χορηγία που αυξήθηκε από €70 εκ. σε €117 εκ..

Ο Πρόεδρος της Ένωσης Δήμων αφήνει, επίσης, να νοηθεί ότι εκ των υστέρων φορτώθηκαν στους Δήμους 63 Κοινότητες. Ούτε αυτό ισχύει, γιατί τόσο το ύψος της κρατικής χορηγίας όσο και η ενσωμάτωση των 63 Κοινοτήτων σε Δήμους, αποτελούν μέρος της ίδιας νομοθεσίας του 2022. Επίσης, στους Δήμους δεν μεταφέρθηκαν μόνο οι υποχρεώσεις των Κοινοτήτων, αλλά και τα έσοδα και τα περιουσιακά τους στοιχεία. Επιπρόσθετα, το Κράτος παραχώρησε άλλα €6 εκ. το 2025 και €6 εκ. το 2026 για την υλοποίηση έργων στις 63 Κοινότητες, σε μια προσπάθεια να στηρίξουμε με πρόσθετους οικονομικούς πόρους τη μεταρρύθμιση.

Για να ξεκαθαρίσω πλήρως τα περί οικονομικής ασφυξίας των Τοπικών Αρχών, πέραν των €117 εκ. που οι ίδιοι συμφώνησαν:

• Παραχωρήσαμε στους Δήμους πρόσθετο ποσό €12 εκ. για την απώλεια εσόδων από τη μεταφορά της έκδοσης αδειών στους ΕΟΑ. Το ποσό αυτό προτάθηκε από τους ίδιους τους Δήμους και έγινε αποδεκτό χωρίς μείωση, παρόλο που προφανώς προκύπτει μείωση λειτουργικού κόστους.
• Παραχωρήσαμε στους Δήμους πρόσθετο ποσό €15 εκ. για έργα συντήρησης δρόμων πρωταρχικής σημασίας. Το ποσό είναι και πάλι εκείνο που πρότειναν οι Δήμοι κατόπιν δικής τους μελέτης και έγινε αποδεκτό από την Κυβέρνηση, παρόλο που τα προηγούμενα χρόνια το ποσό που διέθετε το Τμήμα Δημοσίων Έργων για τις συγκεκριμένες εργασίες ήταν €3,5 εκ..

Τα δύο αυτά ποσά ενσωματώνονται μόνιμα στην κρατική χορηγία, διασφαλίζοντας τα ποσά αυτά, κάτι που αποτελούσε αίτημα της Ένωσης Δήμων.

Επιπρόσθετα, αναγνωρίζοντας την απώλεια στην αξία του ποσού της κρατικής χορηγίας και με σκοπό να διορθωθεί η στρέβλωση αυτή, σε συνεννόηση με το Υπουργείο Οικονομικών, ενημερώσαμε την Ένωση Δήμων για την πρόθεσή μας να εφαρμόσουμε τη φόρμουλα αύξησης αναδρομικά από το 2024. Συνεπώς, το ποσό των €117 εκ. αυξάνεται σε €125 εκ. και συνολικά με τα πιο πάνω ποσά των €12 εκ. και €15 εκ., το συνολικό ποσό, στη βάση του οποίου θα υπολογίζεται η φόρμουλα αύξησης, ανέρχεται στα €152 εκ.. Δηλαδή, με την εφαρμογή της φόρμουλας αύξησης της κρατικής χορηγίας ανά τριετία, το 2027 η κρατική χορηγία προς τους Δήμους αυξάνεται σε €156 εκ..

Πέραν των πιο πάνω,

• στο πλαίσιο του έργου αναζωογόνησης της πράσινης γραμμής, ο Δήμος Λευκωσίας την πενταετία 2023-2027 θα λάβει από το Κράτος άλλα €28 εκ.,
• σε βάθος πενταετίας οι Δήμοι θα λάβουν περίπου €240 εκ. ως συνεισφορά του Κράτους για έργα υποδομής,
• σε αρκετές περιπτώσεις, για να διευκολύνουμε τη ρευστότητα Δήμων, τα τελευταία δύο χρόνια προχωρήσαμε σε αναστολή δόσεων και δεν ενεργοποιήσαμε τη ρήτρα για αποκοπή ποσών από τη χορηγία.

Το επιχείρημα ότι η Κυβέρνηση προσπαθεί να μετακυλήσει στους δημότες το κόστος της μεταρρύθμισης, δεν ευσταθεί. Όχι μόνο γιατί πρώτη φορά η Τοπική Αυτοδιοίκηση τυγχάνει τέτοιας στήριξης από το Κράτος, αλλά και γιατί οι Δήμοι πρέπει να συνειδητοποιήσουν επιτέλους ότι και τα χρήματα που διεκδικούν από το Κράτος είναι χρήματα των πολιτών.

Η Ένωση Δήμων Κύπρου γνωρίζει πολύ καλά ότι εγκαίρως ανέδειξα τη στρέβλωση του σταθερού ποσού στη νομοθεσία και της ανάγκης αναπροσαρμογής του βάσει της αύξησης των εξόδων του Κράτους, όπως η φόρμουλα που προτείναμε, μάλιστα με αναδρομική ισχύ από το 2024. Έγκαιρα, επίσης, ανέδειξα αδυναμίες της μεταρρύθμισης σε κάποιες συνενώσεις. Όμως οι πολίτες, εκεί και όπου έγιναν συνενώσεις, αναμένουν να δουν αναβάθμιση υπηρεσιών, βελτίωση της εισπρακτικής δυνατότητας των Δήμων και μείωση δαπανών.

Η παρούσα Κυβέρνηση έδωσε λύσεις σε μια σειρά από προβλήματα και στρεβλώσεις της μεταρρύθμισης και ενίσχυσε σημαντικά τους Δήμους, με πρόσθετους μόνιμους και έκτακτους πόρους, ενώ παράλληλα πρότεινε μηχανισμό αυτόματης αναπροσαρμογής της χορηγίας.