Η ανακοίνωση της συμφωνίας για τον τερματισμό των εχθροπραξιών μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν προκάλεσε ανακούφιση στις ηγεσίες του κόσμου ευφορία στις διεθνείς αγορές.

Ωστόσο, η έλλειψη λεπτομερειών στους όρους που έχουν γνωστοποιηθεί, καθώς και η διάσταση ερμηνείας ως προς το περιεχόμενο του μνημονίου, επιβάλλουν στάση αναμονής.

Τα διεθνή μέσα συνοψίζουν τι προβλέπει η προκαταρκτική συμφωνία που ανακοινώθηκε για τον τερματισμό του πολέμου, σύμφωνα με τις ΗΠΑ, το Ιράν και το Πακιστάν.

Εφαρμογή και χρονοδιάγραμμα

• Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεμπάζ Σαρίφ δήλωσε ότι οι δύο πλευρές κήρυξαν τον άμεσο και διαρκή τερματισμό όλων των εχθροπραξιών.
• Ολες οι πλευρές δήλωσαν ότι το μνημόνιο κατανόησης για τον τερματισμό του πολέμου θα υπογραφεί στην Ελβετία την Παρασκευή. Ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ιράν Κάζεμ Γαριμπαμπάντι διευκρίνισε ότι το μνημόνιο θα δοθεί τότε στη δημοσιότητα.
• Αμφότεροι, Ιράν και οι ΗΠΑ, δήλωσαν ότι τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν και ότι ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα αρχίσει να αίρεται μόλις υπογραφεί το μνημόνιο.

Και οι δύο πλευρές δήλωσαν ότι διαπραγματεύσεις επί περισσότερο δύσκολων τομέων διαφωνίας, κυρίως για τα θέματα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος και των αμερικανικών κυρώσεων κατά του Ιράν, θα διεξαχθούν τις προσεχείς 60 ημέρες.

Ορμούζ και ναυτικός αποκλεισμός

• Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το Ορμούζ θα ανοίξει την Παρασκευή και έδωσε εντολή για την άρση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.
• Υψηλόβαθμος ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι το Στενό θα ανοίξει «σε όλα τα εμπορικά πλοία» όταν θα υπογραφεί το μνημόνιο.
• Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Fars μετέδωσε ότι, σύμφωνα με το μνημόνιο, την ναυσιπλοΐα στα Στενά θα διαχειρίζεται το Ιράν σε συντονισμό με το Ομάν.
• Σύμφωνα με το Fars, η Τεχεράνη πρόσθεσε την τελευταία στιγμή στις διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες ρήτρα που προβλέπει την επιβολή τελών για ναυτιλιακές υπηρεσίες στο στρατηγικό Στενό του Ορμούζ.

«Τα τελευταία λεπτά των διαπραγματεύσεων, το κείμενο του μνημονίου κατανόησης τροποποιήθηκε για να τονίσει ξεκάθαρα και απερίφραστα το ζήτημα της ιρανο-ομανικής κυριαρχίας στο Στενό του Ορμούζ», γράφει το Fars επικαλούμενο ανώνυμη πηγή.

«Η χρήση του όρου “ναυτιλιακές υπηρεσίες” (στο τελικό κείμενο) σημαίνει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποδέχονται την καταβολή τελών στο Ιράν», διευκρινίζει το πρακτορείο.

Το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα

• Και οι δύο πλευρές έχουν δηλώσει ότι το Ιράν συμφωνεί ότι δεν θα κατασκευάσει ούτε θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, μία δέσμευση που η Τεχεράνη επαναλαμβάνει επί δεκαετίες.
• Ο υψηλόβαθμος Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι, εν όψει τελικής συμφωνίας, το Ιράν θα παγώσει τις πυρηνικές του δραστηριότητες, δηλαδή θα απόσχει από περαιτέρω εμπλουτισμό ουρανίου και την επέκταση των πυρηνικών του εγκαταστάσεων.
• Ο αξιωματούχος είπε ότι οι ΗΠΑ συμφώνησαν ότι το Ιράν θα αραιώσει το απόθεμα υψηλού εμπλουτισμού ουρανίου που βρίσκεται στο ιρανικό έδαφος βάσει μελλοντικής συνολικής συμφωνίας.
• Ο Τραμπ δήλωσε το Σάββατο ότι δεν υπάρχει επείγουσα ανάγκη για την απομάκρυνση του πυρηνικού καυσίμου του Ιράν και ότι οι ΗΠΑ θα το ανακτήσουν «όταν αποκατασταθεί η ηρεμία».
• Ο Τραμπ δήλωσε ότι θα υπάρξει αυστηρό καθεστώς επιθεωρήσεων του Ιράν βάσει οποιασδήποτε συμφωνίας, αλλά δεν έδωσε λεπτομέρειες.

Κυρώσεις, παγωμένα περιουσιακά στοιχεία

• Ο υψηλόβαθμος Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ συμφώνησαν να μην επιβάλουν νέες κυρώσεις κατά του Ιράν μέχρι την επίτευξη οριστικής συμφωνίας.
• Πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ θα άρουν τις κυρώσεις επί του πετρελαίου για μία συγκεκριμένη περίοδο και μετά την τελική συμφωνία όλες οι κυρώσεις των ΗΠΑ και του ΟΗΕ θα αρθούν βάσει συμπεφωνημένου χρονοδιαγράμματος.
• Ο Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ συμφώνησαν να αποδεσμεύσουν παγωμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία ύψους 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων, μέσω άμεσων χρηματικών μεταβιβάσεων, της συνεργασίας μεταξύ των χωρών της περιοχής και της παροχής πιστωτικών γραμμών χρηματοδότησης.
• Η Ουάσιγκτον, σε συνεργασία με τους περιφερειακούς της συμμάχους, θα καταρτίσει σχέδιο ανοικοδόμησης και ανάπτυξης για το Ιράν, το οποίο θα συζητηθεί με την Τεχεράνη εντός 60 ημερών.
• Ο Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν δεν θα λάβει μετρητά, αλλά οι κυρώσεις πιθανόν να αρθούν.

Τι συμφωνήθηκε για τον Λίβανο

• Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν δήλωσε ότι άμεση κατάπαυση όλων των εχθροπραξιών θα περιλαμβάνει και τον Λίβανο.
• Η Γραμματεία του Ανωτάτου Εθνικού Συμβουλίου του Ιράν ανακοίνωσε ότι οι πολεμικές επιχειρήσεις θα τερματισθούν οριστικά το βράδυ της Δευτέρας και στον Λίβανο.
• Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι πρέπει να υπάρξει πλήρης τερματισμός των ισραηλινών επιθέσεων κατά του Λιβάνου και οι ΗΠΑ φέρουν την ευθύνη για την εφαρμογή του πλαισίου της συμφωνίας.
• Ο υπουργός Αμυνας του Ισραήλ Ισραελ Κατς δήλωσε ότι ο ισραηλινός στρατός θα παραμείνει στις ζώνες ασφαλείας που έχει καταλάβει στον Λίβανο, τη Συρία και την Γάζα και ότι ο Μπενιαμίν Νετανιάχου το έχει αυτό καταστήσει σαφές στον Τραμπ.
• Πριν από την ανακοίνωση της συμφωνίας για το μνημόνιο, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι «θα φέρει την ειρήνη στην περιοχή, περιλαμβανομένου του Λιβάνου». Είπε ότι δεν πρέπει να υπάρξουν άλλες ισραηλινές επιθέσεις κατά του Λιβάνου και άλλες επιθέσεις της Χεζμπολάχ κατά του Ισραήλ.

Πηγή: ΑΠΕ-Reuters-AFP