Ό,τι περιλαμβάνει η δωρεάν εγγραφή + ΕΠΙΠΛΕΟΝ
Οι Ευρωπαίοι δεν πιστεύουν ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν επιθυμεί πραγματικά να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία. Ωστόσο, συνεχίζουν να συμμετέχουν στην ειρηνευτική διαδικασία που προωθεί ο Ντόναλντ Τραμπ, φοβούμενοι ότι μια ενδεχόμενη κατάρρευση των διαπραγματεύσεων θα μπορούσε να αφήσει την τύχη της Ουκρανίας, αλλά και της ευρωπαϊκής ασφάλειας, αποκλειστικά στα χέρια της Ουάσιγκτον και της Μόσχας.
Αυτή είναι, σύμφωνα με το Politico, η εκτίμηση που επικρατεί μεταξύ Ευρωπαίων διπλωματών και αξιωματούχων μετά την επανέναρξη των συνομιλιών υπό αμερικανική διαμεσολάβηση. Το μήνυμα που μετέφεραν αξιωματούχοι οι οποίοι βρέθηκαν στο περιθώριο της τριμερούς συνάντησης ΗΠΑ, Ουκρανίας και Ρωσίας, την περασμένη εβδομάδα στο Αμπου Ντάμπι, ήταν κάθε άλλο παρά αισιόδοξο: οι συνομιλίες κινδυνεύουν να οδηγηθούν εκ νέου σε αδιέξοδο. Μέχρι στιγμής δεν έχει οριστεί ημερομηνία για τον επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων.
«Ο Πούτιν δεν ενδιαφέρεται αυτή τη στιγμή για κατάπαυση του πυρός ή ειρήνη. Πιστεύει ότι έχει περισσότερα να κερδίσει συνεχίζοντας τον πόλεμο παρά συμφωνώντας σε εκεχειρία. Αυτό είναι το θεμελιώδες πρόβλημα», δηλώνει ο Φρέντρικ Βέσλαου, ανώτερος ερευνητής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Εξωτερικών Σχέσεων (ECFR).
Οι διαπραγματεύσεις έλαβαν χώρα σε μια περίοδο κατά την οποία η Ρωσία έχει εντείνει τις επιθέσεις εναντίον ουκρανικών υποδομών, πλήττοντας, μεταξύ άλλων, δύο μεγάλες γέρυφες στο Κίεβο, καθώς και δίκτυα ενέργειας και ύδρευσης.
Η Ουκρανία συνεχίζει, από την πλευρά της, να πραγματοποιεί επιθέσεις βαθιά στο ρωσικό έδαφος, προκαλώντας ζημιές σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, γεγονός που έχει προκαλέσει τη δυσαρέσκεια της Ουάσιγκτον.
Οι αντιπροσωπείες Ρωσίας και Ουκρανίας συναντήθηκαν για δύο ημέρες στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, παρουσία των Αμερικανών απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, στις πρώτες αντίστοιχες συνομιλίες από τον Φεβρουάριο. Το μοναδικό ουσιαστικό αποτέλεσμα ήταν μια υπόσχεση για ανταλλαγή αιχμαλώτων, οι λεπτομέρειες της οποίας δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί.
Κατά τα λοιπά, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι που παρακολούθησαν τη διαδικασία διαπίστωσαν ότι η ρωσική πλευρά δεν έδειχνε διατεθειμένη να κάνει υποχωρήσεις.
«Οι τελευταίες συζητήσεις με τους Αμερικανούς απεσταλμένους κατέστησαν σαφές ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν δεν θέλει να διαπραγματευτεί», ανέφερε ο Εμανουέλ Μακρόν σε ανάρτησή του στις 14 Νοεμβρίου. Ο Γάλλος πρόεδρος υποστήριξε ότι ο Πούτιν επιδιώκει «να γονατίσει την Ουκρανία, εντείνοντας τα πλήγματα εναντίον αμάχων και προσπαθώντας να βυθίσει τη χώρα στο σκοτάδι τον χειμώνα».
Αξιωματούχοι από τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Βρετανία και την Ιταλία, καθώς και εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ταξίδεψαν στο Αμπου Ντάμπι για επαφές με την αμερικανική και την ουκρανική αντιπροσωπεία. Ωστόσο, δεν συμμετείχαν στην αίθουσα όπου διεξήχθησαν οι συνομιλίες με τη Ρωσία.
Στη συνέχεια, οι Γουίτκοφ και Κούσνερ επισκέφθηκαν τη Μόσχα, επιδιώκοντας τη συγκατάθεση του Πούτιν για τη συμμετοχή Ευρωπαίων εκπροσώπων στον επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων. Οι Αμερικανοί θεώρησαν ότι εξασφάλισαν τη συναίνεσή του, αλλά το Κρεμλίνο αμφισβήτησε στη συνέχεια αυτή την ερμηνεία.
Στο μεταξύ, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν ότι πέντε χώρες -η Βρετανία, η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και η Πολωνία- μαζί με εκπροσώπους των ευρωπαϊκών θεσμών θα εκπροσωπούν την Ευρώπη, εφόσον κληθούν να συμμετάσχουν στις διαπραγματεύσεις.
Οι αμφιβολίες, πάντως, παραμένουν. «Η Ουκρανία έχει αποδείξει επανειλημμένα ότι επιδιώκει σοβαρά την ειρήνη, αλλά η Ρωσία έχει απορρίψει επανειλημμένα πλήρεις και μερικές εκεχειρίες, ενώ συνεχίζει τις επιθέσεις εναντίον Ουκρανών αμάχων και ενεργειακών υποδομών», δήλωσε εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης.
Γερμανός διπλωμάτης εκτίμησε ότι ο Πούτιν συμμετέχει στις συνομιλίες επειδή χρειάζεται μια συμφωνία με τον Τραμπ. «Οι Ρώσοι στην πραγματικότητα δεν θέλουν διαπραγματεύσεις. Θέλουν να κερδίσουν τον πόλεμο», ανέφερε.
Πίσω από την ευρωπαϊκή επιφυλακτικότητα βρίσκεται και μια βαθύτερη ανησυχία: το ενδεχόμενο η Ρωσία να χρησιμοποιήσει τις διαπραγματεύσεις για να επιβάλει αλλαγές στην αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης. Σύμφωνα με δύο Ευρωπαίους αξιωματούχους, η Μόσχα επιδιώκει την αναστροφή της διεύρυνσης του ΝΑΤΟ και την αναδιαμόρφωση των ευρωπαϊκών δομών ασφαλείας σύμφωνα με τις δικές της απαιτήσεις.
Η επικείμενη συνάντηση του Τραμπ με τον Πούτιν και τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ ενισχύει τις ανησυχίες ότι οι τρεις ηγέτες θα μπορούσαν να συζητήσουν το μέλλον της ευρωπαϊκής ασφάλειας χωρίς την παρουσία Ευρωπαίων εκπροσώπων. «Χρειαζόμαστε φυσικά την αμερικανική συμμετοχή, διαφορετικά δεν θα μπορέσουμε να τερματίσουμε τον πόλεμο. Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να είμαστε πεπεισμένοι ότι η αμερικανική εμπλοκή θα ασκήσει πίεση στη Ρωσία και όχι στην Ουκρανία», δήλωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Οι Αμερικανοί απεσταλμένοι θεωρούν ότι οι ρωσικές ανησυχίες για τη μελλοντική ευρωπαϊκή ασφάλεια αποτελούν θεμιτό αντικείμενο συζήτησης στο πλαίσιο της ειρηνευτικής διαδικασίας. Οι Ευρωπαίοι έχουν μέχρι στιγμής αποδεχθεί να συζητηθεί το ζήτημα, επιμένοντας όμως ότι προτεραιότητα πρέπει να είναι ο τερματισμός του πολέμου.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Νορβηγίας, Εσπεν Μπαρθ Αϊντε, προειδοποιεί ότι υπάρχουν όρια. «Υπάρχουν ζητήματα για τα οποία η Ευρώπη πρέπει να καταστήσει σαφές ότι δεν είναι διατεθειμένη να συζητήσει. Η ανάπτυξη δυνάμεων του ΝΑΤΟ σε χώρες του ΝΑΤΟ, για παράδειγμα, δεν είναι θέμα προς διαπραγμάτευση με τη Ρωσία», δήλωσε στο Politico.
Παρά την απαισιοδοξία τους, οι Ευρωπαίοι δεν σκοπεύουν να εγκαταλείψουν τη διαδικασία.
Σύμφωνα με τον Φρέντρικ Βέσλαου, η συμμετοχή τους αποτελεί σε μεγάλο βαθμό προσπάθεια περιορισμού των πιθανών συνεπειών μιας αποτυχίας. «Οι Ευρωπαίοι, όπως και οι Ουκρανοί, συμμετέχουν σε αυτό το θέατρο διαπραγματεύσεων, όπου πρέπει να δείξουν στους Αμερικανούς ότι έχουν εποικοδομητική στάση, ώστε να μην αποξενώσουν ή εξοργίσουν τον Τραμπ», εξηγεί. Ο στόχος, σύμφωνα με τον αναλυτή, είναι σαφής: εάν οι συνομιλίες καταρρεύσουν, οι ΗΠΑ να θεωρήσουν υπεύθυνη τη Ρωσία και όχι την Ευρώπη ή την Ουκρανία.
Με πληροφορίες από Politico
Λάβε στο email σου το τελευταίο τους άρθρο τη στιγμή που δημοσιεύεται.
ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ
Απόκτησε συνδρομή με €50 τον χρόνο για πρόσβαση στην έντυπη έκδοση.