Ό,τι περιλαμβάνει η δωρεάν εγγραφή + ΕΠΙΠΛΕΟΝ
Σταύρος Ιωαννίδης
Τι είναι η «βρώμικη βόμβα» (Dirty Bomb) που σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το CNN σχεδίαζε να χρησιμοποιήσει το Ιράν, στοχεύοντας υψηλόβαθμους Αμερικανούς αξιωματούχους στην Ουάσιγκτον; Η βασική διάκριση είναι πως αν και περιέχει ραδιολογικό παράγοντα (RDD), δεν πρόκειται για πυρηνική βόμβα. Είναι μία βόμβα που αποτελείται από ένα μείγμα συμβατικών εκρηκτικών και χημικών ή ραδιολογικών στοιχείων και γι’ αυτό ονομάζεται «βρώμικη».
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του CNN, οι αμερικανικές υπηρεσίες εντόπισαν ενδείξεις ότι το Ιράν επεξεργάζεται σχέδια για επιθέσεις στην καρδιά της Ουάσιγκτον, με στόχο στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ. Τις πληροφορίες έσπευσε να διαψεύσει ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Ισμαήλ Μπαγκάι, ενώ ο Λευκός Οίκος αναφέρει ότι παρακολουθεί τις πιθανές απειλές αλλά αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν αξιόπιστες πληροφορίες για επικείμενη επίθεση. Τι θα μπορούσε να πετύχει, όμως, ένα όπλο που έρχεται από τη δεκαετία του ’80 αλλά δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ σε πραγματικές συνθήκες;
Πρόκειται για έναν ιδιαίτερα απλό μηχανισμό. Συνήθως αποτελείται από ποσότητα ΤΝΤ ή πλαστικού εκρηκτικού, η οποία συνδυάζεται με κάποιο ραδιενεργό υλικό. Το δεύτερο συστατικό είναι και το δυσκολότερο να εξασφαλιστεί. Παρά το γεγονός ότι περιέχει ραδιενεργό υλικό, η έκρηξη δεν οδηγεί σε αλυσιδωτή αντίδραση και είναι εκατομμύρια φορές μικρότερης ισχύος από την ατομική βόμβα. Επιπλεόν, δεν έχει το ίδιο θερμικό φορτίο και δεν προκαλεί καταστροφικό ωστικό κύμα που διασπείρεται σε χιλιάδες τετραγωνικά χιλιόμετρα.
Η «βρώμικη βόμβα» επηρεάζει περιοχή λίγων χιλιομέτρων όπου μέσω της πυροδότησης των συμβατικών εκρηκτικών διασπείρει τον ραδιολογικό παράγοντα. Ανάλογα με τη διεύθυνση και την ένταση του ανέμου, μπορεί να καλύψει αρκετά οικοδομικά τετράγωνα, προκαλώντας προβλήματα στην υγεία του πληθυσμού και κυρίως πανικό. Η περιοχή που βρίσκεται πιο κοντά στον εκρηκτικό μηχανισμό έχει και τη μεγαλύτερη επιβάρυνση. Ωστόσο, σύμφωνα με το αμερικανικό κέντρο ελέγχου και πρόληψης ασθενειών, ο μεγαλύτερος κίνδυνος προέρχεται από την ίδια την έκρηξη και τα θραύσματα που προκαλεί και δευτερευόντως από τον ραδιολογικό παράγοντα.
Παρά το γεγονός ότι δεν κατατάσσεται στα όπλα μαζικής καταστροφής, οι σύγχρονοι στρατοί, μεταξύ των οποίων και ο ελληνικός, διαθέτουν μονάδες αντιμετώπισης ραδιο-βιολογικών επιθέσεων ώστε να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τέτοιου είδους απειλές. Η πρώτη αντίδραση μετά την πυροδότηση μιας «βρώμικης βόμβας» είναι ο αποκλεισμός της περιοχής και η απορρύπανση από ειδικευμένο προσωπικό.
Η πρώτη και ίσως πιο γνωστή απόπειρα χρήσης «βρώμικης βόμβας» καταγράφηκε τον Νοέμβριο του 1995 όταν Τσετσένοι αυτονομιστές συνδύασαν δοχείο που περιείχε το ραδιενεργό ισότοπο Καίσιο-137 (Cs-137) τυλιγμένο με εκρηκτικά. Η βόμβα τοποθετήθηκε στο πάρκο Ισμαΐλοφσκι της Μόσχας χωρίς, ωστόσο, να πυροδοτηθεί. Τρία χρόνια αργότερα, τον Δεκέμβριο του 1998 οι αρχές της Τσετσενίας εντόπισαν και αδρανοποίησαν μια «βρώμικη βόμβα» που είχε τοποθετηθεί σε σιδηροδρομική γραμμή κοντά στην πρωτεύουσα Γκρόζνι.
Το 2002, οι αμερικανικές υπηρεσίες συνέλαβαν τον Χοσέ Παντίγια, έναν Αμερικανό πολίτη, για τον οποίο υπήρχαν υποψίες ότι συνεργάζεται με την Αλ Κάιντα με στόχο να κατασκευάσει μια «βρώμικη βόμβα» και να την πυροδοτήσει σε κάποια αμερικανική μεγαλούπολη.
Ο Παντίγια καταδικάστηκε σε 21 έτη φυλάκισης. Δύο χρόνια αργότερα, οι βρετανικές αρχές συνέλαβαν ένα στέλεχος της Αλ Κάιντα, τον Ντιρέν Μπάροτ, με την κατηγορία ότι σχεδίαζε επιθέσεις κατά στόχων στις ΗΠΑ και τη Μ. Βρετανία. Στην κατοχή του βρήκαν σχεδιαγράμματα για την κατασκευή «βρώμικης βόμβας». Το τελευταίο γνωστό περιστατικό που συνδέεται με την κατασκευή Dirty Bomb καταγράφηκε το 2014, όταν τρομοκράτες του ISIS αφαίρεσαν 40 κιλά ουρανίου χαμηλού εμπλουτισμού από το Πανεπιστήμιο της Μουσούλης στο Ιράκ. Σύμφωνα με τις αμερικανικές υπηρεσίες, το υλικό μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή «βρώμικης βόμβας» αλλά όχι για πυρηνικό όπλο.
Λάβε στο email σου το τελευταίο τους άρθρο τη στιγμή που δημοσιεύεται.
ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ
Απόκτησε συνδρομή με €50 τον χρόνο για πρόσβαση στην έντυπη έκδοση.