Οδηγίες προς τους ΕΟΑ να αξιοποιήσουν τις εξουσίες που προβλέπει ο Νόμος για τις επικίνδυνες υποδομές έδωσε ο Υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Ιωάννου, όπως ανέφερε ο ίδιος. Μετά και την τραγωδία στη Γερμασόγεια που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο δύο συνανθρώπων μας, ο Υπουργός Εσωτερικών είχε συνάντηση με το Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ), κατά την οποία τέθηκε επί τάπητος το ζήτημα των επικίνδυνων οικοδομών και επιπρόσθετα μέτρα προς ενίσχυση των εργαλείων που έχουν στη διάθεσή τους οι Επαρχιακοί Οργανισμοί Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) για τη διαχείριση των επικίνδυνων κτηρίων.

Μιλώντας στους εκπροσώπους των ΜΜΕ μετά το πέρας της συνάντησης, αφού εξέφρασε ειλικρινή συλλυπητήρια στις οικογένειες των δύο θυμάτων, ο Υπουργός Εσωτερικών είπε ότι ο σκοπός της σημερινής συνάντησης ήταν να εξεταστούν τρόποι ενίσχυσης των ΕΟΑ στην εφαρμογή των εργαλείων που έχουν αυτή τη στιγμή στη διάθεσή τους για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του σοβαρού αυτού ζητήματος

Όπως σημείωσε ο κ. Ιωάννου σε δηλώσεις μετά το πέρας της συνάντησης, στόχος της τροποποίησης του Νόμου είναι η ενίσχυση των διαθέσιμων εργαλείων, εισάγοντας πρόσθετα μέτρα, όπως τη δυνατότητα ολικής ή μερικής κατεδάφισης, την απαγόρευση χρήσης και ενοικίασης της οικοδομής, τη σφράγιση της ακατάλληλης οικοδομής και την άμεση απομάκρυνσης προσώπων.

«Η συζήτηση επί της πρότασης νόμου έχει ξεκινήσει από την απερχόμενη Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εσωτερικών και ο στόχος είναι να συνεχιστεί στη νέα σύνθεση της επιτροπής. Πρόθεση του Υπουργείου είναι να προβεί σε όλα τα διαβήματα για την τάχιστη ολοκλήρωση της συζήτησης και την ψήφιση της εν λόγω νομοθεσίας, η οποία σε συνδυασμό με την νομοθεσία για τις κοινόκτητες οικοδομές, που επίσης είναι κατατεθειμένη στη Βουλή, θα καθορίσουν αυστηρότερο πλαίσιο επιτήρησης και θα συμβάλλουν στην αντιμετώπιση των σοβαρών κινδύνων που προκαλούν στη δημόσια ασφάλεια οι επικίνδυνες οικοδομές», σημείωσε.

Παράλληλα, ο Υπουργός αναφέρθηκε στη σημαντικότητα της άμεσης ψήφισης της τροποποίησης του νομοσχεδίου για τις επικίνδυνες υποδομές αλλά και της νομοθεσίας για τις κοινόκτικες οικοδομές είναι. Σύμφωνα με τον κ. Ιωάννου, αυτός βρίσκεται σε επικοινωνία με τον Πρόεδρο της Επιτροπής Εσωτερικών και τα υφιστάμενα μέλη της και η διαβεβαίωση και των δύο, συνέχισε ο Υπουργός, είναι ότι με τη σύνθεση της νέας Βουλής θα τεθεί ως άμεση προτεραιότητα. «Επιπρόσθετα όμως και μέχρι τη ψήφιση της νέας νομοθεσίας, οι Επαρχιακοί Οργανισμοί Αυτοδιοίκησης καλούνται να εφαρμόζουν τις θεραπείες που προβλέπονται στον υφιστάμενο Περί Οδών και Οικοδομών Νόμο και συγκεκριμένα στα Άρθρα 15, 15(Α) και 15(Β)».

Την ίδια ώρα, ο Υπουργός υπενθύμισε ότι νομική και οικονομική ευθύνη για την άρση της επικινδυνότητας στο κτήριο φέρουν πρωτίστως οι ιδιοκτήτες τους. Παρ' όλα αυτά, σύμφωνα με τον Υπουργό, δεδομένου ότι η νομοθεσία επιτρέπει στους ΕΟΑ να προχωρήσουν στη λήψη μέτρων και στη συνέχεια να ανακτήσουν το κόστος από τους ιδιοκτήτες, τέθηκε στη διάθεση των οργανισμών πόσο 2 εκατομμυρίων για περίοδο 2 χρόνων για την περίοδο 2025-2026, από το οποίο μπορούν να αντλούν χρήματα αφού ακολουθούν όλα τα βήματα της διαδικασίας, «που υπενθυμίσω είχε κοινοποιηθεί το Μάρτη του 2025 για να λάβουν οι ίδιοι μέτρα άρσης της επικινδυνότητας του κτιρίου».

«Στις περιπτώσεις άμεσης ανάγκης για επέμβαση κατ’ εξαίρεση οι ΕΟΑ μπορούν να αναλάβουν μέτρα για την άρση κινδύνου χωρίς να ακολουθούν τις θεσμοθετημένες διαδικασίες που παίρνει χρόνο», ανέφερε.

Είναι επίσης αναγκαίο, είπε, να προχωρήσουν άμεσα οι επαρχιακοί οργανισμοί στην εξέταση των 1.300 περίπου περιπτώσεων που είχαν εντοπιστεί και να γίνει η ιεράρχησή τους ανάλογα με τον βαθμό επικινδυνότητας. «Ακολούθως, για τις οικοδομές που αντιμετωπίζουν σοβαρότερα προβλήματα επικινδυνότητας, θα πρέπει να προχωρήσουν με σήμανση και να ασκήσουν τις εξουσίες όπως προβλέπεται στο άρθρο 15, για απαγόρευση της χρήσης της οικοδομής, είτε για ιδιοκατοίκηση, είτε για ενοικίαση, μέχρι να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα αποκατάστασή της».

Παράλληλα, σημείωσε πως, θεωρεί χρήσιμο οι ΕΟΑ να προχωρήσουν άμεσα στη δημοσιοποίηση των στοιχείων των επικίνδυνων οικοδομών ως ένα μέτρο ενημέρωσης του κοινού και των χρηστών των συγκεκριμένων χτιρίων. «Ήδη το ΕΤΕΚ έχει υποβάλει μια εισήγηση να γίνει ένα ηλεκτρονικό μητρώο που θα αναρτηθούν όλες οι επικίνδυνες οικοδομές για να μπορεί ο καθένας να γνωρίζει», κατέληξε.

Από πλευράς του, ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ κ. Κωνσταντίνος Κωνσταντή είπε ότι είναι απαραίτητη η λήψη μέτρων, έτσι ώστε το τραγικό συμβάν του Μεγάλου Σαββάτου να μην επαναληφθεί. Για αυτό, σημείωσε ο κ. Κωνσταντή, το Επιμελητήριο θα στηρίξει την προσπάθεια των ΕΟΑ με τη δημιουργία μιας ηλεκτρονικής πλατφόρμας, όπου θα δημοσιευθούν τα επικαιροποιημένα δεδομένα για τις οικοδομές που έχουν κατά καιρούς χαρακτηριστεί ως επικίνδυνες.

 «Να δημιουργηθεί μια ηλεκτρονική πλατφόρμα, να αναρτηθούν (σ.σ. οι επικίνδυνες οικοδομές), έτσι ώστε να γνωρίζει ο κόσμος ποιες είναι αυτές οι οικοδομές. Να κατηγοριοποιηθούν αφού επικαιροποιηθεί η κατάστασή τους και να κληθούν οι ΕΟΑ να πάνε επιτόπου, να τοποθετήσουν εκεί και όπου παραμένουν επικίνδυνες οικοδομές σήμανση, να γνωστοποιήσουν δηλαδή στους ενοίκους ότι αυτή η πολυκατοικία, με την επικαιροποιημένη εξέτασή της, παραμένει επικίνδυνη και να κληθούν είτε να ακολουθήσουν τα βήματα του περί Οδών και Οικοδομών Νόμου. Δηλαδή να απαιτήσουν την εκκένωση, την σφράγιση κοκ», είπε ο κ. Κωνσταντή.

 Χαρακτήρισε ακόμη σημαντική τη σύσταση για γνωστοποίηση και δημοσιοποίηση των περιπτώσεων των επικίνδυνων κτηρίων, λέγοντας πως αυτή η πρακτική θα συμβάλει στη διαφάνεια και την ασφάλεια του κοινού.

Ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ, αναφερόμενος στη συντήρηση και τη φροντίδα του υφιστάμενου γερασμένου κτηριακού αποθέματος, ανέφερε ότι πρόκειται για ένα ζήτημα που θα ξανασυζητηθεί με τον Υπουργό Εσωτερικών, «εφόσον υλοποιηθούν οι δράσεις που επειγόντως πρέπει να υλοποιηθούν από τους ΕΟΑ, τους οποίους θα δούμε τις επόμενες μέρες, ούτως ώστε να υπάρξει μια κοινή ομοιόμορφη καθοδήγησή τους, για να γίνει σωστά η όλη εργασία».

Ακολούθως, κληθείς να πει αν, πέραν των προτροπών, θα υπάρξει κάποια συνάντηση με τους ΕΟΑ με στόχο να υπάρξει συνεννόηση για το τι χρειάζονται οι Οργανισμοί για τη διαχείριση των επικίνδυνων κτηρίων, ο κ. Ιωάννου επεσήμανε ότι οι ΕΟΑ είναι διοικητικά και οικονομικά ανεξάρτητοι Οργανισμοί, που ανέλαβαν από την 1^η Απριλίου 2025 την ευθύνη διαχείρισης των συγκεκριμένων οικοδομών. Εξήγησε πως ο ρόλος του Υπουργείου είναι να προωθεί νομοθετικές ρυθμίσεις για υποβοήθηση των Οργανισμών, όπως και έχει πράξει με την προώθηση της τροποποίησης της νομοθεσίας. «Επιπλέον, έχουμε ακούσει το δίκαιο αίτημά τους για ενίσχυση της ρευστότητας και από πέρυσι τους έχει κοινοποιηθεί συγκεκριμένη διαδικασία που πρέπει να ακολουθούν», είπε ο Υπουργός Εσωτερικών. Παράλληλα, ο κ. Ιωάννου εξήγησε ότι οι ΕΟΑ δύνανται να προβαίνουν σε λήψη μέτρων για άρση της επικινδυνότητας και ακολούθως να ανακτούν το κόστος από τους ιδιοκτήτες. Αναγνωρίζοντας ότι σε κάποιες περιπτώσεις η ανάκτηση του ποσού είναι χρονοβόρα, το Υπουργείο έχει διαθέσει €2 εκ. για ενίσχυση της ρευστότητας.

Σημείωσε ότι, μετά τις συναντήσεις που έγιναν με τους ΕΟΑ και το ΕΤΕΚ για το θέμα των επικίνδυνων οικοδομών, και ασκώντας συμβουλευτικό ρόλο, απεστάλη επιστολή στους ΕΟΑ, υπενθυμίζοντας τις διαδικασίες. Επίσης, ανέφερε ότι θα ζητηθούν τα επικαιροποιημένα στοιχεία για τους ελέγχους –όπου έχουν γίνει- για τις περίπου 1.300 οικοδομές που χαρακτηρίστηκαν επικίνδυνες από τις προηγούμενες αρμόδιες Αρχές, τους Δήμους. Σε περιπτώσεις όπου δεν έχει γίνει επικαιροποίηση, είπε ο κ. Ιωάννου, θα προχωρήσει με τη βοήθεια του ΕΤΕΚ και με την οικονομική συνεισφορά του Κράτους, εκεί και όπου χρειάζεται. Στόχος, σύμφωνα με τον Υπουργό Εσωτερικών, είναι να ειδοποιηθούν άμεσα οι ιδιοκτήτες, να καταρτιστεί το μητρώο και να εφαρμοστούν οι απαραίτητες θεραπείες που προβλέπονται στον υφιστάμενο νόμο, όπως το δικαίωμα των ΕΟΑ για εκκένωση των κτηρίων.

Σε ερώτηση αν, δεδομένων των εργαλείων που υπάρχουν στον νόμο, θεωρεί ότι υπήρξε καθυστέρηση στην εφαρμογή, με αποτέλεσμα το τραγικό περιστατικό το Σαββάτου, ο κ. Υπουργός παρέπεμψε στην ποινική έρευνα που διεξάγει η Αστυνομία. Επανέλαβε ότι κάποιοι ΕΟΑ έχουν αναθέσει ήδη σε ιδιώτες τον έλεγχο των κτηρίων και κάποιοι όχι, προσθέτοντας ότι έχει ζητήσει ενημέρωση για τις ενέργειες, στις οποίες έχουν προβεί. Ανέφερε ότι έχουν γίνει αρκετά όσον αφορά τις επικίνδυνες οικοδομές από τους ΕΟΑ, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι χρειάζεται να γίνουν πολύ περισσότερα, δηλώνοντας ξανά την ετοιμότητα του Υπουργείου Εσωτερικών να στηρίξει τους Οργανισμούς.

Ερωτηθείς κατά πόσο η δημοσιοποίηση των επικίνδυνων οικοδομών στην ηλεκτρονική πλατφόρμα θα απαγορεύει την ενοικίαση της κατοικίας, ο κ. Ιωάννου υπογράμμισε ότι «η απαγόρευση ενοικίασης προβλέπεται στο άρθρο 15Β του Νόμου. Άρα με διάταγμα των ΕΟΑ μπορεί να απαγορευτεί και η ιδιοκατοίκηση και η ενοικίαση».

Απαντώντας σε σχετική ερώτηση, ο κ. Υπουργός είπε ότι το Επιμελητήριο είναι σε επικοινωνία με τους ΕΟΑ για να ενισχύσει την προσπάθεια που έχει ήδη ξεκινήσει. «Όλα αυτά τα εργαλεία που υπάρχουν μέσω της νομοθεσίας, η προτροπή μας προς τους ΕΟΑ είναι να τα χρησιμοποιήσουν αυτά τα εργαλεία για προστασία των ενοικιαστών πρωτίστως και των ιδιοκτητών, οι οποίοι όμως οφείλουν να γνωρίζουν την κατάσταση του κτηρίου και να λαμβάνουν μέτρα. Να μην ξεχνούμε ότι την κύρια αρμοδιότητα και την ευθύνη την έχουν πρωτίστως οι ιδιοκτήτες», επεσήμανε.

Τέλος, κληθείς να σχολιάσει την πρόταση που έχει εκφραστεί στο παρελθόν για τον περιοδικό έλεγχο των κτηρίων και ερωτηθείς αν αυτό θα προωθηθεί με τη νέα σύνθεση της Βουλής, ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ είπε ότι η εν λόγω νομοθετική ρύθμιση θα πρέπει να προωθηθεί ταυτόχρονα με το νομοσχέδιο για τις κοινόκτητες οικοδομές και του θεσμοθετημένου αποθέματος ενός χρηματικού ποσού, το οποίο να διατίθεται για σκοπούς συντήρησης. Επιβάλλεται, πρόσθεσε, η αλλαγή κουλτούρας και νοοτροπίας εκ μέρους των πολιτών, σε ό,τι αφορά τη συντήρηση των οικοδομών και, συνεπώς, «θα πρέπει να τρέξει και το θέμα των διαχειριστικών επιτροπών, του εκσυγχρονισμού και του θεσμοθετημένου αποθεματικού και ο εμπλουτισμός των εργαλείων που είναι στη Βουλή για τις επικίνδυνες οικοδομές και η τακτική επιθεώρηση των οικοδομών, έτσι ώστε να λειτουργούμε πλέον προληπτικά και να μην φτάνουμε στο σημείο που πρέπει να χαρακτηριστεί μια οικοδομή επικίνδυνη, να γίνει έξωση, να σφραγιστεί, κοκ».

Καταληκτικά, ο κ. Κωνσταντή επανέλαβε τη θέση ότι οι ιδιοκτήτες των διαμερισμάτων έχουν τη μεγαλύτερη ευθύνη και πρέπει να αντιληφθούν τις δικές τους ευθύνες. «Δεν είναι μόνο δικαιώματα που έχει κάποιος που κατέχει ένα διαμέρισμα, έχει και υποχρεώσεις. Και η ασφάλεια είναι ένα ύψιστο αγαθό και δεν μπορεί κανένας να σφυρίζει αδιάφορα και να θεωρεί ότι μπορεί να απολαμβάνει ενοίκια χωρίς ο ίδιος να μεριμνά αν το υποστατικό του, το κτήριο του, το διαμέρισμα του είναι ασφαλές και μπορεί, ναι, να το ενοικιάζει σε κόσμο που δεν μπορεί να αντιληφθεί ούτε αν είναι ασφαλές ούτε όχι», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ.

Σε σχέση με τους ΕΟΑ, ο κ. Κωνσταντή τόνισε ότι θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι «πλέον δεν υπάρχουν άλλοθι. Ένα είναι η νομοθεσία. Τα νομοθετήματα είναι στη Βουλή. Πρέπει και οι ίδιοι με τα υφιστάμενα εργαλεία που έχουν να δράσουν. Δεν γίνεται απλά να λέμε ότι έστειλα διπλοσυστημένη επιστολή. Ο νόμος τους παρέχει και άλλα εργαλεία, έτσι ώστε να προστατεύσουμε το κοινό. Πλέον είναι εγκληματική αδιαφορία όλων μας και έχουμε τρομερές ευθύνες. Σκεφτείτε τι βλέπει ο κόσμος στο εξωτερικό όταν βλέπει μια εικόνα σε μια Κύπρο, ευρωπαϊκή, να βλέπει μια πολυκατοικία χωρίς σεισμό, χωρίς έντονα καιρικά φαινόμενα, χωρίς οποιοδήποτε λόγο να γκρεμίζεται η μισή και να σκοτώνονται δυο άνθρωποι. Έχουμε τρομερές ευθύνες, για αυτό πρέπει από αύριο να δημιουργηθεί η πλατφόρμα, να γνωστοποιηθούν, να δημοσιευτούν, να απαγορευτούν κάποια ζητήματα για να μην θρηνήσουμε άλλα θύματα. Δηλαδή ο χρόνος τελείωσε, η τύχη μας τελείωσε. Πρέπει να παρθούν αποφάσεις».