ΚΛΕΙΣΙΜΟ
Loading...
 

Συνταξιοδοτικό, απασχόληση και ψηφιακός μετασχηματισμός στο επίκεντρο

Δωρίτα Γιαννακού

Δωρίτα Γιαννακού

Οι βασικοί άξονες πολιτικής και οι στρατηγικές προτεραιότητες του Υπουργείου Εργασίας

Η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση, η ενίσχυση της απασχόλησης και ο εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου των εργασιακών σχέσεων αποτελούν τα μεγάλα ανοικτά μέτωπα του Υπουργείου Εργασίας. Πέντε βασικές προτεραιότητες έθεσε ο Υπουργός Εργασίας Μαρίνος Μουσιούττας κατά τη συζήτηση του προϋπολογισμού του Υπουργείου Εργασίας για το 2027 ενώπιον της Επιτροπής Οικονομικών τη Δευτέρα. Όπως ήταν αναμενόμενο νούμερο ένα προτεραιότητα του Υπουργείου αποτελεί η εφαρμογή της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης καθώς επιδίωξη της Κυβέρνησης είναι να την θέσει σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027 και να προχωρήσει με τις αυξήσεις από τον Φεβρουάριο. Η Βουλή, από την πλευρά της, εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της για τα ασφυκτικά χρονικά περιθώρια που απομένουν μέχρι τη συζήτηση του νομοσχεδίου στις αρμόδιες επιτροπές και την επακόλουθη ψήφισή του από την Ολομέλεια. Η ανησυχία αυτή εντείνεται από το γεγονός ότι το νομοσχέδιο δεν έχει ακόμη κατατεθεί, καθώς εκκρεμεί ο νομοτεχνικός έλεγχός του από τη Νομική Υπηρεσία. Παράλληλα ο Υπουργός ξεκαθάρισε ενώπιον της Βουλής ότι δεν προβλέπεται να διαφοροποιηθούν ζητήματα που αφορούν τον πρώτο πυλώνα καθώς με βάση την αναλογιστική μελέτη του ILO τα δημοσιονομικά περιθώρια έχουν εξαντληθεί. Όπως προκύπτει από τους σχετικούς υπολογισμούς, η κρατική επιβάρυνση δεν μπορεί να υπερβεί τα 800 εκατομμύρια ευρώ κατά την πρώτη εξαετία εφαρμογής της μεταρρύθμισης.

Το νέο σύστημα

Σύμφωνα με το σημείωμα του Υπουργείου, το νέο σύστημα εισάγει αναθεωρημένη βασική σύνταξη, η οποία αντικαθιστά την υφιστάμενη βασική σύνταξη του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων και ενισχύει ουσιαστικά την επάρκεια των χαμηλών συντάξεων, ενώ η συμπληρωματική (αναλογική) σύνταξη διατηρεί τον ανταποδοτικό της χαρακτήρα και αναπροσαρμόζεται. Οι πηγές χρηματοδότησης είναι οι εισφορές εργαζομένων και εργοδοτών, οι εισφορές εισοδηματιών και η απόδοση των επενδύσεων.

Οι κυριότερες πρόνοιες του νομοσχεδίου είναι οι ακόλουθες:

• Αυξήσεις συντάξεων από 5% μέχρι 60%, οι οποίες θα αποδοθούν τμηματικά εντός τριετίας (30% το πρώτο έτος, 30% το δεύτερο και 40% το τρίτο), με επαναϋπολογισμό και σύγκριση με το υφιστάμενο σύστημα για 15 έτη, ώστε κανένας συνταξιούχος να μη λάβει χαμηλότερο ποσό από αυτό που θα λάμβανε με το υφιστάμενο σύστημα.

• Εγγυημένη ελάχιστη αύξηση €30 μηνιαίως για τους υφιστάμενους συνταξιούχους του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων με σύνταξη μέχρι €600.

• Χορήγηση συμπληρωμάτων βασικής ασφάλισης στους υφιστάμενους συνταξιούχους και σε όσους συνταξιοδοτηθούν στα πρώτα πέντε έτη εφαρμογής, καθώς και αναγνώριση λογιζόμενης βασικής ασφάλισης σε κάθε υφιστάμενο και μελλοντικό συνταξιούχο.

• Στήριξη ατόμων που δικαιολογημένα ήταν εκτός αγοράς εργασίας, όπως γονείς με ευθύνες φροντίδας, άτυποι φροντιστές, φοιτητές, άτομα με αναπηρία και νέοι που εισέρχονται στην αγορά εργασίας.

• Ελάφρυνση της αναλογιστικής μείωσης για συνταξιοδότηση στο 63ο έτος.

• Διεύρυνση της βάσης χρηματοδότησης του Ταμείου, με νέα υποχρέωση εισφοράς από εισοδηματίες.

• Διατήρηση της κοινωνικής σύνταξης και μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου απόδοση με εισοδηματικά κριτήρια.

Από τη μεταρρύθμιση αναμένεται να ωφεληθούν περίπου 123.000 υφιστάμενοι συνταξιούχοι, εκ των οποίων πέραν των 50.000 θα λάβουν αύξηση άνω των €100 μηνιαίως και περισσότερα από 10.000 άτομα θα λάβουν μηνιαία αύξηση άνω των €200.

Παράλληλα, συνεχίζεται ο κοινωνικός διάλογος για τη δημιουργία του δεύτερου πυλώνα κοινωνικής ασφάλισης, με επίκεντρο τα Ταμεία Προνοίας. Η Κυβέρνηση έχει καταθέσει προκαταρκτική πρόταση προς τους κοινωνικούς εταίρους, σύμφωνα με την οποία τα Ταμεία θα λειτουργήσουν σε εθελοντική βάση για περίοδο τριών ετών. Σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί ο στόχος κάλυψης του 60% των εργαζομένων, θα καταστεί στη συνέχεια υποχρεωτική η συμμετοχή τους μέσω νομοθετικής ρύθμισης.

Όπως ανέφερε ο κ. Μουσιούττας, οι επιχειρήσεις που θα ενταχθούν στον θεσμό κατά την περίοδο της εθελοντικής εφαρμογής θα εξασφαλίσουν σημαντικά αντισταθμιστικά οφέλη. Ωστόσο, η προοπτική υποχρεωτικής εφαρμογής των Ταμείων Προνοίας εξακολουθεί να αποτελεί σημείο έντονης διαφωνίας για τις εργοδοτικές οργανώσεις, οι οποίες αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο αυτό ως casus belli.

Επικαιροποίηση του Πλαισίου Εργοδότησης Αλλοδαπών Εργαζομένων

Σύμφωνα με το σημείωμα του Υπουργού, κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2026 παραλήφθηκαν 3.210 αιτήσεις εργοδοτών για την απασχόληση 21.057 υπηκόων τρίτων χωρών. Για το 2027, στόχος είναι η διατήρηση γρήγορων και αξιόπιστων διαδικασιών, η επικαιροποίηση του Πλαισίου Εργοδότησης Αλλοδαπών Εργαζομένων και η περαιτέρω μηχανογράφηση των διαδικασιών.

Παράλληλα, το Τμήμα Εργασίας αναλαμβάνει τη λειτουργία του Εθνικού Κέντρου EU Talent Pool, βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2026/1047, για τη σύζευξη κενών θέσεων εργασίας με υποψηφίους από τρίτες χώρες, με αιτούμενη χρηματοδότηση ύψους €500.000 από το Ταμείο Ασύλου και Μετανάστευσης. Στις προτεραιότητες περιλαμβάνονται επίσης η αναδιοργάνωση του Τμήματος Εργασίας και η ανάπτυξη νέου πληροφοριακού συστήματος, εκτιμώμενου κόστους €5 εκατ., στο πλαίσιο του Μνημονίου Συνεργασίας Κύπρου – Αυστρίας.

Εναρμόνιση με 2 σημαντικές οδηγίες

Όπως επισημαίνεται στο σημείωμα, στις νομοθετικές προτεραιότητες για το 2027 περιλαμβάνεται η ψήφιση των νομοσχεδίων εναρμόνισης με τις Οδηγίες (ΕΕ) 2022/2041 για τους επαρκείς κατώτατους μισθούς, 2023/970 για τη μισθολογική διαφάνεια και 2024/2831 για την εργασία σε ψηφιακές πλατφόρμες. Παράλληλα, προωθείται η επέκταση των δικαιωμάτων αδειών και ευέλικτων ρυθμίσεων εργασίας στους ανάδοχους γονείς. Για την εναρμόνιση με την Οδηγία για τη μισθολογική διαφάνεια προβλέπεται συγχρηματοδοτούμενο έργο ύψους €1,1 εκατ.

Νέο Πληροφοριακό Σύστημα ασφάλειας και υγείας

Σε ό,τι αφορά την ασφάλεια και υγεία στην εργασία, για το 2027 προγραμματίζεται η προκήρυξη του νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του Τμήματος, με στόχο την αυτοματοποίηση των διαδικασιών και την παροχή ηλεκτρονικών υπηρεσιών σε πολίτες και επιχειρήσεις. Στις προτεραιότητες περιλαμβάνεται επίσης η εποπτεία των υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενόψει της μετάβασης στην παραγωγή στην κυπριακή ΑΟΖ.

Στοχευμένη κατάρτιση

Αναφορικά με την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την ενίσχυση της παραγωγικότητας, σύμφωνα με τον προγραμματισμό του Υπουργείου, το Κέντρο Παραγωγικότητας θα συνεχίσει το 2027 την παροχή τεχνικής, επαγγελματικής και κοινωνικά στοχευμένης κατάρτισης, με στόχο τη συμμετοχή τουλάχιστον 3.000 ενηλίκων σε προγράμματα ψηφιακών και πράσινων δεξιοτήτων, τεχνικής επαγγελματικής κατάρτισης και χρηματοοικονομικής παιδείας.

Όπως αναφέρεται στο σημείωμα, εντός του 2026 ολοκληρώνονται, μεταξύ άλλων, 155 προγράμματα ψηφιακών δεξιοτήτων, στα οποία συμμετέχουν 1.850 άτομα. Παράλληλα, τον Φεβρουάριο του 2027 αναμένεται να αρχίσουν οι νέοι κύκλοι των μεταπτυχιακών προγραμμάτων του Μεσογειακού Ινστιτούτου Διεύθυνσης, ενώ η Εθνική Ομάδα Δεξιοτήτων θα εκπροσωπήσει την Κύπρο στον Ευρωπαϊκό Διαγωνισμό EuroSkills 2027.

Μείωση του αναπτυξιακού προϋπολογισμού, αύξηση των δαπανών

Ο συνολικός προϋπολογισμός του Υπουργείου για το 2027 ανέρχεται σε €998 εκατ., έναντι €956 εκατ. το 2026, παρουσιάζοντας αύξηση €42 εκατ. Για τα επόμενα δύο έτη, ο προϋπολογισμός προβλέπεται να ανέλθει σε €1,056 δισ. το 2028 και €1,131 δισ. το 2029.

Στα ποσά αυτά δεν περιλαμβάνονται οι δαπάνες για συγχρηματοδοτούμενα έργα από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, οι οποίες ανέρχονται σε €19 εκατ. για το 2027, €9 εκατ. για το 2028 και €5 εκατ. για το 2029 και καλύπτονται από τον προϋπολογισμό της Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης. Ως εκ τούτου, ο συνολικός προϋπολογισμός, συμπεριλαμβανομένων των συγκεκριμένων δαπανών, διαμορφώνεται σε €1,017 δισ. για το 2027, €1,065 δισ. για το 2028 και €1,136 δισ. για το 2029, έναντι €985 εκατ. το 2026.

Ειδικότερα, ο τακτικός προϋπολογισμός για το 2027 ανέρχεται σε €990 εκατ., έναντι €947 εκατ. το 2026, καταγράφοντας αύξηση €43 εκατ. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στην ενίσχυση της δαπάνης για τη Γενική Κυβερνητική Συνεισφορά κατά €38 εκατ. και στην αύξηση των δαπανών για Παροχές, Χορηγίες, Σχέδια και Έργα κατά €4 εκατ. Ο τακτικός προϋπολογισμός προβλέπεται να αυξηθεί περαιτέρω, φτάνοντας τα €1,049 δισ. το 2028 και τα €1,126 δισ. το 2029.

Αντίθετα, ο αναπτυξιακός προϋπολογισμός παρουσιάζει σταδιακή μείωση, από €8 εκατ. το 2026 σε €7 εκατ. το 2027, €6 εκατ. το 2028 και €5 εκατ. το 2029. Η μείωση για το 2027 αποδίδεται κυρίως στην ολοκλήρωση των έργων του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας εντός του 2026.

Σε ό,τι αφορά την κατανομή των συνολικών προϋπολογιζόμενων δαπανών για το 2027, περίπου το 76% αφορά τη Γενική Κυβερνητική Συνεισφορά, το 20% τις Παροχές, Χορηγίες, Σχέδια και Έργα, το 3% τις δαπάνες προσωπικού και το υπόλοιπο 1% τις λειτουργικές δαπάνες.

Παράλληλα, ο προϋπολογισμός για την κοινωνική πολιτική του Υπουργείου για το 2027 ανέρχεται σε περίπου €202 εκατ. Ειδικότερα, €153 εκατ. αφορούν παροχές, έναντι €151 εκατ. το 2026, €18 εκατ. χορηγίες, ποσό αμετάβλητο σε σχέση με το προηγούμενο έτος, και €31 εκατ. σχέδια και άλλα έργα, έναντι €38 εκατ. το 2026.

ΣΧΕΤΙΚΑ TAGS

ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ

X

Μπες στο μυαλό των
αγαπημένων σου αρθρογράφων

Λάβε στο email σου το τελευταίο τους άρθρο τη στιγμή που δημοσιεύεται.

ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Απόκτησε συνδρομή με €50 τον χρόνο για πρόσβαση στην έντυπη έκδοση.

ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ