ΚΛΕΙΣΙΜΟ
Loading...
 

Φορείς επαναπαύονται με την κρατική χορηγία

Απόστολος Κουρουπάκης

Απόστολος Κουρουπάκης

kouroupakisa@kathimerini.com.cy

Η Ελεγκτική Υπηρεσία έδωσε στη δημοσιότητα έκθεση με την οποία ελέγχει τα χορηγικά προγράμματα του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού του υφυπουργείου Πολιτισμού

Δόθηκε στη δημοσιότητα η Ειδική Έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, η οποία έθεσε στο μικροσκόπιό της τα χορηγικά προγράμματα που προκηρύσσει το Τμήμα Σύγχρονου Πολιτισμού του υφυπουργείου Πολιτισμού. Όπως αναφέρεται στην Έκθεση για σκοπούς ελέγχου επιλέχθηκαν το Πρόγραμμα «Κύπρια» 2024 & 2025, και τα Υποπρογράμματα Μουσική και Θέατρο του Προγράμματος «Πολιτισμός ΙΙ», το οποίο αποτελεί τον βασικό μηχανισμό στήριξης πολιτιστικών δραστηριοτήτων του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού. Σύμφωνα με την Έκθεση αδυναμίες εντοπίστηκαν στον σχεδιασμό των Προγραμμάτων και την αξιολόγηση των αιτήσεων, καθώς και στη χρηματοδότηση των προτάσεων που επιλέχθηκαν, την παρακολούθηση της υλοποίησης, αλλά και στον οικονομικό έλεγχο.

Σύμφωνα με την έκθεση η συνολική δαπάνη του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού για το 2025 είναι 17.494.995 ευρώ.

Στην Ειδική Έκθεση ενσωματώνεται και η απάντηση του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού στο Προσχέδιο της Ειδικής Έκθεσης που απεστάλη στο Τμήμα στις 24 Σεπτεμβρίου 2026. Το Τμήμα μεταξύ άλλων αναφέρει πως πολλά από τα ζητήματα που καταγράφονται στην Έκθεση της Ελεγκτικής είναι ήδη γνωστά και έχουν αποτελέσει αντικείμενο εσωτερικής επεξεργασίας και συζήτησης. Επίσης, αναφέρουν πως πoλλές από τις συστάσεις της Έκθεσης που αφορούν βελτιώσεις είχαν ήδη δρομολογηθεί και έχουν πλέον υλοποιηθεί ή βρίσκονται στο στάδιο υλοποίησής τους. Μάλιστα, τονίζουν πως η ενίσχυση και η στελέχωση του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού θα διευκολύνει την υλοποίηση πολλών από τις συστάσεις (αναμένεται πρόσληψη νέων λειτουργών Α8 από την ΕΔΥ και η επιστροφή λειτουργών του Τμήματος που είναι αποσπασμένοι στη Διοίκηση του Υφυπουργείου.

Χρηματοδότηση μη δικαιούχων

Στα ευρήματα της Έκθεσης ήταν η χρηματοδότηση μη δικαιούχων και η μη εφαρμογή όρων επιλεξιμότητας. Για αυτές τις περιπτώσεις οι ελεγκτές εντόπισαν τη χορηγία €50.000 στα Κύπρια 2025 που καταβλήθηκε σε φορέα που εμπίπτει στην κατηγορία αναγνωρισμένου φιλανθρωπικού ιδρύματος και αποκλείεται ρητά από το Πρόγραμμα, αλλά και τη χρηματοδότηση δράσεων το 2024 με ποσό €15.000 και το 2025 με ποσά 20.000 και €35.000, σε φορείς που είχαν ενημερωθεί ότι ενδέχεται να κινηθεί διαδικασία διάλυσής τους λόγω μη συμμόρφωσης με τη νομοθεσία που διέπει τη λειτουργία τους, καθώς και τη χρηματοδότηση πέντε αιτήσεων με το ποσό των €74.036 χωρίς να τεκμηριώνεται από τα καταστατικά των φορέων ότι είχαν κύρια δραστηριότητα στη μουσική, παρόλο που αναφέρεται σαν απαραίτητη προϋπόθεση του «Πολιτισμός-Μουσική».

Διαφάνεια και ίση μεταχείριση

Στα ευρήματα της Έκθεσης περιλαμβάνονται και ζητήματα διαφάνειας, ίσης μεταχείρισης και επεκτάσεις χρηματοδότησης χωρίς επαρκή αιτιολόγηση. Μεταξύ των ευρημάτων είναι η σε δεύτερο χρόνο έγκριση αίτησης που αρχικά είχε απορριφθεί, και όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά «μετά από επανειλημμένες επικοινωνίες του αιτητή με το ΥφΠ για περίοδο περίπου έξι μηνών.», καθώς και η χρηματοδότηση αιτητών που είχαν χαμηλότερη βαθμολογία έναντι άλλων με υψηλότερη. Σημειώνεται επίσης ότι έγινε χωρίς αιτιολόγηση η επέκταση από 14 σε 18 αιτητές για τα «Κύπρια 2025», προκειμένου να συμπεριληφθεί και ο τομέας του λαϊκού-παραδοσιακού πολιτισμού, χωρίς η εκπροσώπηση του τομέα αυτού να είναι υποχρεωτική, ενώ το 2024 απορρίφθηκε αίτηση φορέα επειδή η κλασική μουσική δεν περιλαμβανόταν στις επιλέξιμες δραστηριότητες του Προγράμματος (στο «Κύπρια 2025» τροποποιήθηκαν οι όροι, ώστε η κλασική μουσική να περιλαμβάνεται πλέον στις επιλέξιμες δραστηριότητες). Όπως αναφέρεται στην Έκθεση «οι διαφοροποιήσεις στους όρους και στις αποφάσεις χρηματοδότησης, μετά από επανειλημμένα αιτήματα και παράπονα φορέων, χωρίς επαρκή τεκμηρίωση, εγείρουν προβληματισμούς ως προς το κατά πόσον οι αποφάσεις βασίστηκαν σε αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια ή επηρεάστηκαν από «πιέσεις» που ασκήθηκαν κατά τη διαδικασία».

Συγκρούσεις συμφερόντων

Ενδιαφέρον έχουν και τα ευρήματα της Έκθεσης σε σχέση με τις συγκρούσεις Συμφερόντων και την αμεροληψία Επιτροπών Αξιολόγησης, με τους αρμόδιους ελεγκτές να έχουν εντοπίσει περιπτώσεις που «εγείρουν ζητήματα πραγματικής ή δυνητικής σύγκρουσης συμφερόντων, καθώς και αμφιβολίες ως προς την αμεροληψία της διαδικασίας αξιολόγησης». Επίσης, διαπιστώθηκαν αδυναμίες στη διαδικασία υποβολής δηλώσεων εμπιστευτικότητας και μη σύγκρουσης συμφερόντων από τα μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης. Σε σχέση με τα παραπάνω διαπιστώθηκε ότι για τα «Κύπρια 2024» δεν απαιτήθηκε η υπογραφή δηλώσεων ενώ οι δηλώσεις υπογράφηκαν τον Ιούλιο του 2025, σχεδόν ενάμιση χρόνο μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης στις 29 Φεβρουαρίου 2024.

Οι ελεγκτές, όπως αναφέρεται στην Ειδική Έκθεση, εντόπισαν ανεπαρκή τεκμηρίωση και ανομοιομορφία βαθμολόγησης, με βαθμολογίες που δόθηκαν οι οποίες δεν συνάδουν με το καταγεγραμμένο σκεπτικό στο έντυπο αξιολόγησης ή δεν τεκμηριώνεται επαρκώς. Αναφέρεται συγκεκριμένο παράδειγμα αιτήσεων, οι οποίες έλαβαν 80% και 93% αντίστοιχα ενώ οι παρατηρήσεις που είχαν γίνει ήταν πανομοιότυπες , και σε άλλη περίπτωση τρεις αιτήσεις που χαρακτηρίστηκαν ως «αξιόλογες» είχαν βαθμολογίες 78%, 79% και 83%, ενώ αίτηση που απλά «ανταποκρίνεται στους στόχους», της αποδόθηκε βαθμολογία 91%.

Στην Έκθεση γίνεται λόγος και για περιορισμένο πλαίσιο οικονομικού ελέγχου και κίνδυνος διπλής χρηματοδότησης ιδίων δαπανών και όπως σημειώνεται λόγω του ακαθορίστου πλαισίου και του περιορισμένου ελέγχου, ελλοχεύει ο κίνδυνος πιστοποίησης μη επιλέξιμων ή ανεπαρκώς τεκμηριωμένων δαπανών και εσόδων. Γι’ αυτό και η Ελεγκτική Υπηρεσία διενέργησε δειγματοληπτικό έλεγχο των παραστατικών για 10 φορείς.

Ελέγχθηκε επίσης η απουσία αξιολόγησης αποτελεσματικότητας και ανάγκη ανασχεδιασμού Πλαισίου Χρηματοδότησης, με την Ελεγκτική Υπηρεσία να σημειώνει πως οι Φορείς επαναπαύονται με την προοπτική λήψης της χορηγίας και ως εκ τούτου «δεν εμπλέκονται σε επιπλέον ενέργειες που θα ενίσχυαν μελλοντικά τη βιωσιμότητα των φεστιβάλ».

Απουσία καθορισμένων διαδικασιών

Στην έκθεση γίνεται επίσης αναφορά στην απουσία καθορισμένης διαδικασίας παρακολούθησης υλοποίησης χρηματοδοτούμενων δραστηριοτήτων καθώς και καταγεγραμμένου προγράμματος επιτόπιων επισκέψεων από λειτουργούς του υφυπουργείου Πολιτισμού, ενώ όπου αυτές έγιναν δεν εντοπίστηκαν εκθέσεις παρακολούθησης, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να τεκμηριωθεί ότι οι εν λόγω επισκέψεις εξυπηρέτησαν τον σκοπό τους.

Οι καθυστερήσεις

Δεν παραλείπεται ακόμα να αναφερθούν στην Ειδική Έκθεση οι καθυστερήσεις στην αξιολόγηση και ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, ιδιαίτερα στο «Πολιτισμός», καθώς και στα χορηγικά προγράμματα για το 2026, τα οποία εγκρίθηκαν στα μέσα Μαΐου 2026, και όπως αναφέρεται «Οι καθυστερήσεις προκαλούν τις αντιδράσεις των εμπλεκόμενων φορέων εφόσον ο χρόνος κατάλληλου προγραμματισμού και υλοποίησης των δράσεων περιορίζεται αισθητά, με ενδεχόμενες επιπτώσεις στην ποιότητά των συγκεκριμένων δράσεων αλλά και γενικότερα στην αποτελεσματική αξιοποίηση των δημόσιων πόρων. Επιπλέον επηρεάζεται και η ισορροπημένη πρόσβαση του κοινού σε πολιτιστικές δραστηριότητες καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους». Για τις Καθυστερήσεις οι συστάσεις της Ελεγκτικής Υπηρεσίας είναι τα χρονοδιαγράμματα προκήρυξης και αξιολόγησης των αιτήσεων και ανακοινώσεων των αποτελεσμάτων να ολοκληρώνονται εντός του προηγούμενου έτους ή, κατ’ εξαίρεση, εντός του πρώτου τριμήνου του έτους υλοποίησης.

Μη συμμόρφωση χωρίς επιπτώσεις

Ένα ακόμη εύρημα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας ήταν η μη συμμόρφωση με όρους χορηγικών προγραμμάτων χωρίς όμως να υπάρχει επίπτωση στην αξιολόγηση και χρηματοδότηση του αιτητή. Στην Ειδική Έκθεση επίσης τονίζεται η ελλιπής καθοδήγηση στη διαχείριση και αξιολόγηση των αιτήσεων.

Η θέση του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού

Στην Έκθεση καταγράφεται και η θέση του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού (επισυνάπτεται και ως Παράρτημα ΙΙΙ αυτούσια η απαντητική επιστολή του Τμήματος Σύγχρονου Πολιτισμού, που είναι ο ελεγχόμενος φορέας). Εν περιλήψει αναφέρεται στην Έκθεση ότι το Τμήμα την τελευταία τριετία βρίσκεται σε εξέλιξη μια «συστηματική προσπάθεια διαμόρφωσης ενός περισσότερο διαφανούς, λειτουργικού και συνεκτικού πλαισίου διαχείρισης των χορηγικών προγραμμάτων» και ως βασικός στόχος αναφέρεται η «συγκέντρωσή τους σε μεγαλύτερα και πιο ολοκληρωμένα προγράμματα, ώστε να περιοριστεί ο υφιστάμενος κατακερματισμός, να διευκολυνθεί η ενιαία εφαρμογή των κανόνων και να ενισχυθούν η διοικητική αποτελεσματικότητα και η ουσιαστική ανταπόκριση στις ανάγκες του πολιτιστικού χώρου». Επισημαίνεται δε πως αρκετές από τις συστάσεις που η Ελεγκιτκή Υπηρεσία κάνει στην έκθεσή της έχουν ήδη δρομολογηθεί ή βρίσκονται σε στάδιο υλοποίησης.

Διαβάστε ολόκληρη την Ειδική Έκθεση ΕΔΩ

ΣΧΕΤΙΚΑ TAGS

ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ

X

Μπες στο μυαλό των
αγαπημένων σου αρθρογράφων

Λάβε στο email σου το τελευταίο τους άρθρο τη στιγμή που δημοσιεύεται.

ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Απόκτησε συνδρομή με €50 τον χρόνο για πρόσβαση στην έντυπη έκδοση.

ΑΠΟΚΤΗΣΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗ