Συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την περαιτέρω ενίσχυση και εμβάθυνση των διμερών σχέσεων μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και των ΗΠΑ θέτει στο επίκεντρο μελέτη πολιτικής του Αμερικανικού Επιμελητηρίου (AmCham) στην Κύπρο που ανήκει στο ΚΕΒΕ. Με αφετηρία τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στους τομείς της ασφάλειας, της ενέργειας, της άμυνας, της τεχνολογίας και του εμπορίου, η μελέτη αναδεικνύει πέντε στοχευμένους τομείς πολιτικής με δυνατότητα να ενισχύσουν την οικονομική συνεργασία, την κινητικότητα, τις επενδύσεις και τη στρατηγική συνδεσιμότητα των δύο χωρών.

Στόχος της μελέτης είναι να συμβάλει στον διάλογο μεταξύ των αρμόδιων φορέων στην Κύπρο και τις ΗΠΑ και να καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις που μπορούν να υποστηρίξουν την περαιτέρω ανάπτυξη της διμερούς εταιρικής σχέσης. 

Προτεραιότητα για τον AmCham είναι η ένταξη της Κύπρου στο Πρόγραμμα Απαλλαγής από την Υποχρέωση Θεώρησης Εισόδου των ΗΠΑ (Visa Waiver Program – VWP). Παράλληλα επιδίωξη του Αμερικανικού επιμελητηρίου είναι ο εκσυγχρονισμός της Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας μεταξύ Κύπρου και ΗΠΑ, η διερεύνηση σύναψης διμερούς Συμφωνίας Κοινωνικής Ασφάλισης / Totalization Agreement, η καθιέρωση απευθείας εμπορικών αεροπορικών συνδέσεων μεταξύ Κύπρου και Ηνωμένων Πολιτειών και η αξιολόγηση της δυνατότητας δημιουργίας εγκατάστασης προεκκαθάρισης (Preclearance) της Υπηρεσίας Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων των ΗΠΑ (U.S. Customs and Border Protection – CBP) στην Κύπρο. Όπως σημειώνει, η πρόοδος στους πέντε αυτούς τομείς θα δημιουργήσει αμοιβαία οικονομικά οφέλη, θα διευκολύνει την κινητικότητα, θα ενισχύσει τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας και θα εδραιώσει τον ρόλο της Κύπρου ως αξιόπιστου δημοκρατικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ανατολική Μεσόγειο.

 Σε σχέση με την ένταξη της χώρας στο πρόγραμμα Visa Waiver, τονίζεται ότι η Κύπρος έχει προχωρήσει σε σημαντικές μεταρρυθμίσεις προκειμένου να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του Προγράμματος Απαλλαγής από την Υποχρέωση Θεώρησης Εισόδου των ΗΠΑ. Μεταξύ άλλων, έχουν ενισχυθεί τα βιομετρικά διαβατήρια, οι δυνατότητες ψηφιακής ανταλλαγής δεδομένων και το νομοθετικό πλαίσιο που ενισχύει τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας. Την ίδια ώρα η Κύπρος πληροί ήδη ένα βασικό ποσοτικό κριτήριο του προγράμματος, καθώς το ποσοστό απόρριψης αιτήσεων για θεώρηση εισόδου ανέρχεται σε 2,16%, δηλαδή κάτω από το απαιτούμενο όριο του 3%. Ο έλεγχος από το U.S. Department of Homeland Security (DHS) αναμένεται να αποτελέσει καθοριστικό βήμα προς την ολοκλήρωση της διαδικασίας επισημαίνει το AmCham. Τα οφέλη από την ένταξη της Κύπρου στο πρόγραμμα αφορά τόσο την διευκόλυνση της κινητικότητας όσο και την προσέλκυση των επενδύσεων αλλά και την διπλωματική και στρατηγική αναβάθμιση. Ταυτόχρονα οφέλη αναμένεται να έχουν και οι ΗΠΑ αυξάνοντας τα αμερικανικά έσοδα από τον κυπριακό τουρισμό, τις επιχειρηματικές αποστολές και τις ακαδημαϊκές συνεργασίες. Επίσης τονίζεται ότι η ένταξη της Κύπρου στο VWP εξυπηρετεί ευρύτερους γεωπολιτικούς στόχους των ΗΠΑ, ενισχύει τις δημοκρατικές συμμαχίες και εμβαθύνει τη συνεργασία στους τομείς της άμυνας, της τεχνολογίας και της καταπολέμησης της τρομοκρατίας.

Αναφορικά με τον εκσυγχρονισμό της Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας Κύπρου–ΗΠΑ που θέτει στο επίκεντρο ο AmCham, αναμένεται να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της χώρας και την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Σημειώνεται ότι η ισχύουσα Σύμβαση, η οποία υπογράφηκε το 1984, κυρώθηκε το 1985 και τέθηκε σε ισχύ το 1986, εξακολουθεί να λειτουργεί, αλλά δεν ανταποκρίνεται πλέον πλήρως στα σύγχρονα διεθνή φορολογικά πρότυπα. Καλύπτει, μεταξύ άλλων, τον φόρο εισοδήματος, τον φόρο επί των κεφαλαιουχικών κερδών, ειδικές εισφορές, παρακρατούμενους φόρους, καθώς και διατάξεις περί μη διάκρισης και ανταλλαγής φορολογικών πληροφοριών.

Όσον αφροά τον τρίτο πυλώνα πολιτικής, σχετίζεται με τη συμφωνία Κοινωνικής Ασφάλισης / Totalization Agreement, η Κύπρος διατηρεί σειρά συμφωνιών κοινωνικής ασφάλισης με άλλες χώρες, ωστόσο δεν υπάρχει αντίστοιχη συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι αμερικανικές συμφωνίες Totalization αποσκοπούν στην αποφυγή διπλής επιβάρυνσης με εισφορές κοινωνικής ασφάλισης και στη διασφάλιση της συνέχειας των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων εργαζομένων που διανέμουν την επαγγελματική τους σταδιοδρομία μεταξύ δύο χωρών. Τα οφέλη για την Κύπρο θα είναι η αποφυγή διπλών ασφαλιστικών εισφορών για Κύπριους εργαζομένους και εργοδότες που δραστηριοποιούνται στις ΗΠΑ, η διευκόλυνση της επαγγελματικής κινητικότητας Κυπρίων στις Ηνωμένες Πολιτείες χωρίς διπλή οικονομική επιβάρυνση και η προστασία των δικαιωμάτων των Κυπρίων που εργάζονται στο εξωτερικό και διασφάλιση της συνέχειας των συνταξιοδοτικών τους δικαιωμάτων.

Παράλληλα, το AmCham θέτει επιτακτικά την καθιέρωση Απευθείας Αεροπορικών Συνδέσεων μεταξύ Κύπρου και Ηνωμένων Πολιτειών με στόχο να καταστήσουν την Κύπρο πιο προσβάσιμη στους Αμερικανούς επισκέπτες, λειτουργώντας συμπληρωματικά προς την προσπάθεια ένταξης στο VWP. Την ίδια ώρα η μείωση του χρόνου ταξιδιού θα ενισχύσει τις εταιρικές, αμυντικές, ακαδημαϊκές και τεχνολογικές συνεργασίες και θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των αεροδρομίων Λάρνακας και Πάφου ως περιφερειακών αεροπορικών κόμβων.

Τέλος στόχος του αμερικανικού επιμελητηρίου αποτελεί η διερεύνηση Δημιουργίας Εγκατάστασης U.S. CBP Preclearance στην Κύπρο. Σήμερα, η υπηρεσία U.S. Customs and Border Protection (CBP) Preclearance λειτουργεί σε 15 διεθνείς τοποθεσίες, επιτρέποντας στους ταξιδιώτες με προορισμό τις Ηνωμένες Πολιτείες να ολοκληρώνουν τους ελέγχους μετανάστευσης και τελωνείου πριν από την αναχώρησή τους. Η αμερικανική νομοθεσία επιτρέπει τη δημιουργία τέτοιων εγκαταστάσεων μέσω διμερών συμφωνιών και αμοιβαίων νομικών ρυθμίσεων. Η εγκατάσταση Preclearance θα μπορούσε να αναβαθμίσει το αεροδρόμιο Λάρνακας ή Πάφου σε κορυφαία περιφερειακή πύλη, επιτρέποντας στους επιβάτες να φθάνουν στις ΗΠΑ έχοντας ολοκληρώσει εκ των προτέρων τις απαιτούμενες διαδικασίες ελέγχου. Επιπλέον θα ενίσχυε το ενδιαφέρον των αεροπορικών εταιρειών και τη βιωσιμότητα νέων δρομολογίων, ενισχύοντας τον τουρισμό και τα επαγγελματικά ταξίδια και θα καταδείκνυε τη δέσμευση της Κύπρου στην εφαρμογή υψηλών διεθνών προτύπων αεροπορικής ασφάλειας.

Η πρόοδος στους πέντε βασικούς άξονες θα ενισχύσει το εμπόριο, τις επενδύσεις και τον τουρισμό, θα προωθήσει την κινητικότητα εργαζομένων και φοιτητών, θα ενδυναμώσει την περιφερειακή σταθερότητα και την κοινή ασφάλεια, θα αναβαθμίσει τον ρόλο της Κύπρου ως σημαντικού δημοκρατικού εταίρου και στρατηγικού κόμβου και θα επεκτείνει την αμερικανική παρουσία και εμπλοκή στην Ανατολική Μεσόγειο αναφέρει το AmCham.