Ενημέρωνε τη διεύθυνση του σχολείου για όσα της έλεγε ο Στυλιανός σχετικά με βία στην οικογένειά του και τα περιστατικά διαβιβάζονταν στις αρμόδιες υπηρεσίες ανέφερε η εκπαιδευτικός Ε.Σ. κατά τη σημερινή αντεξέτασή της ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, στο πλαίσιο της εκδίκασης της υπόθεσης του θανάτου του 14χρονου τον Σεπτέμβριο του 2019, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι «ως κράτος δεν λειτουργήσαμε όπως έπρεπε για να προστατεύσουμε τον Στυλιανό».

Η δασκάλα, η οποία είχε μαθητή τον Στυλιανό στην Α’ Δημοτικού κατά τη σχολική χρονιά 2010-2011, δήλωσε ότι «τα ανέφερα όλα όσα μου έλεγε ο Στυλιανός για βία. Δεν απέκρυψα τίποτα», σημειώνοντας ότι η διεύθυνση επικοινωνούσε με ειδικούς και ότι πραγματοποιήθηκαν τέσσερις πολυθεματικές συναντήσεις κατά τη διάρκεια του έτους.

«Το παιδί παρουσίαζε μεταπτώσεις στη συμπεριφορά του»

Κατά την αντεξέταση, ο δικηγόρος του πατέρα, Κωνσταντίνος Καζαντζής, της υπέβαλε ότι οι αναφορές της για την επιθετικότητα του Στυλιανού και τη συμπεριφορά του στο σχολείο αποτελούσαν δικά της συμπεράσματα και ότι δεν μπορούσε να γνωρίζει τι συνέβαινε στο σπίτι. Η ίδια είπε ότι επρόκειτο για δικές της παιδαγωγικές παρατηρήσεις, εξηγώντας πως το παιδί παρουσίαζε μεταπτώσεις στη συμπεριφορά του και δυσκολευόταν να συγκεντρωθεί, προσθέτοντας ότι η οικογενειακή κατάσταση «δεν του επέτρεπε την απρόσκοπτη μαθησιακή λειτουργία του».

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις εκδορές, το τραύμα στο κεφάλι και το σημάδι από κάψιμο στο σώμα του παιδιού, τα οποία η μάρτυρας είχε αναφέρει κατά την προηγούμενη δικάσιμο. Όπως είχε καταθέσει, σύμφωνα με όσα της είχε πει ο Στυλιανός, το σημάδι από κάψιμο προκλήθηκε όταν ο πατέρας του «έσβησε» πάνω του τσιγάρο. Όταν της υποβλήθηκε ότι ο πατέρας του παιδιού ποτέ δεν κάπνιζε, αλλά ούτε και η μητέρα κατά τον επίδικο χρόνο, η ίδια απάντησε: «Δεν μπορώ να το γνωρίζω».

Ο κ. Καζαντζής στάθηκε ακόμη σε περιστατικά που η μάρτυρας ανέφερε στην προηγούμενη δικάσιμο και, όπως υπέβαλε, δεν περιλαμβάνονταν στην ανακριτική κατάθεσή της του 2020. Η εκπαιδευτικός εξήγησε ότι τότε είχε αναφέρει πολλά πράγματα, τα οποία καταγράφηκαν «με λακωνικό τρόπο», και ότι δεν της είχαν υποβληθεί συγκεκριμένες ερωτήσεις.

«Βλέποντας ότι θα γίνει η δίκη και ανακαλώντας τη μνήμη μου, μου ήρθαν στη μνήμη κάποια περιστατικά. Θέλω, ενώ τώρα μου δίνεται μια δεύτερη ευκαιρία να μιλήσω εξ ονόματος του μαθητή μου, να μιλήσω και να τα κάνω όλα σωστά», συμπλήρωσε.

Σε ερωτήσεις κατά πόσον οι αναφορές του παιδιού μπορεί να ήταν φαντασιώσεις, η μάρτυρας είπε ότι οι εκπαιδευτικοί δεν ανακρίνουν τα παιδιά, αλλά τα αφήνουν να εκφραστούν και ακολούθως ενημερώνουν τις αρμόδιες υπηρεσίες.

«Το να μπερδεύει ένα παιδί την πραγματικότητα σημαίνει ότι έχει μια ψυχιατρική πάθηση»

«Στα 13 χρόνια υπηρεσίας μου ως εκπαιδευτικός Α’ τάξης, το να μπερδεύει ένα παιδί την πραγματικότητα με τη φαντασία σημαίνει ότι έχει μια ψυχιατρική πάθηση και πρέπει να διερευνηθεί», είπε, προσθέτοντας ότι ο Στυλιανός είχε αξιολογηθεί και δεν υπήρχε πόρισμα ότι μπέρδευε την πραγματικότητα με τη φαντασία. Αναγνώρισε, πάντως, ότι δεν ήταν αυτόπτης μάρτυρας των όσων συνέβαιναν στο σπίτι, αλλά κατέθετε αυτά που της μετέφερε το παιδί και όσα η ίδια είχε παρατηρήσει.

Κατά την αντεξέταση από τον δικηγόρο της μητέρας, Τζόναθαν Μπετίτο, η μάρτυρας ρωτήθηκε για το περιστατικό με το τραύμα στο κεφάλι του παιδιού. Ο κ. Μπετίτο υπέβαλε ότι η μάρτυρας δεν μπορούσε να γνωρίζει την έκταση του τραυματισμού ούτε αν αυτός είχε ήδη τύχει φροντίδας από τους γονείς πριν ο Στυλιανός μεταβεί στο σχολείο και ενδεχομένως άνοιξε εκ νέου.

Η μάρτυρας απάντησε ότι δεν φάνηκε να είχε ήδη τύχει φροντίδας η πληγή και ότι ήταν εκτεταμένη. «Δεν μου ξανασυνέβηκε στα 26 χρόνια υπηρεσίας μου να έρχονται χτυπημένα τα παιδιά χωρίς φροντίδα», πρόσθεσε.

Ακόμη, σε ερώτηση πώς μπορούσε να γνωρίζει ότι οι αναφορές της μητέρας για βία ήταν αληθείς, η μάρτυρας απάντησε ότι η ίδια της είχε πει πως είχε πάει στην Αστυνομία και είχε κάνει καταγγελία.

Στη συνέχεια, την αντεξέταση της μάρτυρος ανέλαβε ο δικηγόρος της υπεύθυνης λειτουργού των ΥΚΕ που παρακολουθούσε τον Στυλιανό, Βίκτωρας Ακάμας, ο οποίος αναφέρθηκε στα περιστατικά που ανέφερε η μάρτυρας κατά την κυρίως εξέτασή της στο Δικαστήριο και τα οποία δεν περιλαμβάνονταν στην αρχική της κατάθεση. Όπως είπε, η ίδια είχε αναφέρει ότι, όταν έδωσε την κατάθεσή της, δεν είχε εμπειρία, ενώ στη συνέχεια, μελετώντας την κατάθεσή της και βλέποντας ότι θα γινόταν η δίκη, θυμήθηκε και ανέφερε όλα τα επιπλέον περιστατικά.

Ο κ. Ακάμας τη ρώτησε πότε μελέτησε την κατάθεσή της, με την ίδια να απαντάει ότι πριν από την εμφάνισή της στο δικαστήριο, μετέβη στο γραφείο της εκπροσώπου της Κατηγορούσας Αρχής, η οποία την είχε ενημερώσει ότι θα έπρεπε να παρευρεθεί ως μάρτυρας στο Δικαστήριο και, όπως είπε, της εξήγησε τη διαδικασία. Διευκρίνισε ότι η δικηγόρος της ζήτησε να εξηγήσει ένα περιστατικό που είχε αναφέρει στην κατάθεσή της, καθώς και τι γνώριζε σχετικά με τις αναφορές για βία και την παραμέληση του Στυλιανού.

Όταν ο κ. Ακάμας υπέβαλε ότι κατά τη συνάντηση συζητήθηκαν σημεία και ζητήθηκαν διευκρινίσεις που δεν περιλαμβάνονταν στην αρχική κατάθεση και ότι οι λεπτομέρειες αυτές ήταν εκείνες που στη συνέχεια ανέφερε στο δικαστήριο, η μάρτυρας το αρνήθηκε. «Όχι, ανέφερα κάποια πράγματα που με ρωτούσε η ίδια για να αντιληφθεί τι είχε συμβεί. Δεν με προετοίμαζε για κάτι αν αυτό θέλετε να πείτε», είπε.

Ο κ. Ακάμας υπέβαλε στη μάρτυρα ότι αυτό συνιστούσε «coaching» μάρτυρα, κάτι που, όπως είπε, είναι ανεπίτρεπτο σε δικαστική διαδικασία.

Ο κ. Ακάμας ρώτησε επίσης για το εγχειρίδιο διαδικασιών σε περιστατικά βίας στην οικογένεια. Η μάρτυρας είπε ότι ακολούθησε την ιεραρχία, ενημερώνοντας τη διευθύντρια, η οποία, όπως είπε, επικοινωνούσε με τις ΥΚΕ.

Σε σχέση με επιστολή που απέστειλε η διευθύντρια του σχολείου στις ΥΚΕ τον Μάρτιο του 2011, η μάρτυρας ανέφερε ότι σε αυτή καταγραφόταν η έξαρση στη συμπεριφορά του Στυλιανού και περιστατικό κατά το οποίο είχε φύγει από το σχολείο. Στην παρατήρηση του κ. Ακάμα ότι στην επιστολή δεν καταγράφονταν συγκεκριμένα περιστατικά βίας ή τραυματισμών, απάντησε ότι αυτό «δεν σημαίνει ότι δεν έγιναν», υποστηρίζοντας ότι τα συγκεκριμένα περιστατικά είχαν αναφερθεί από την ίδια στη διευθύντρια του σχολείου, η οποία ενημέρωνε τις ΥΚΕ.

«Δεν τα φαντάστηκα όλα αυτά που σας είπα. Επικοινωνούσα με τη διευθύντρια για όλα τα περιστατικά και μου έδινε ανατροφοδότηση», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «τα σοβαρά περιστατικά τα ανέφερα αμέσως στη διευθύντρια μου και η ίδια έπαιρνε αμέσως τηλέφωνο τις ΥΚΕ».

Σε σχέση με το σημάδι από σβησμένο τσιγάρο, ο κ. Ακάμας υπέβαλε ότι δεν είχε δει το συγκεκριμένο τραύμα και ότι, εφόσον το είχε δει, θα έπρεπε να το είχε καταγγείλει στην Αστυνομία. Η μάρτυρας απάντησε ότι το περιστατικό είχε καταγγελθεί στις ΥΚΕ, σημειώνοντας ότι η καταγγελία στην Αστυνομία θα υπέβαλλε, όπως είπε, τον Στυλιανό σε «πολύ δύσκολη διαδικασία». «Ήταν ανήλικος ο Στυλιανός. Θα έπρεπε ο πατέρας του-θύτης να πάρει το παιδί-θύμα στην Αστυνομία να καταθέσει εναντίον του. Κάναμε το καλύτερο για το παιδί», σημείωσε.

Όταν ο κ. Ακάμας υπέβαλε ότι ήταν προκατειλημμένη απέναντι στην οικογένεια του Στυλιανού, λόγω της αναφοράς της σε «θύτη» και «θύμα», εκείνη διευκρίνισε: «Υποψήφιο θύτη και υποψήφιο θύμα».

Απαντώντας, τέλος, σε ερώτηση για την αναφορά της ότι μιλά «εξ ονόματος του μαθητή της», η μάρτυρας είπε ότι, εκ των υστέρων, «ως κράτος δεν λειτουργήσαμε με τον τρόπο που έπρεπε για να προστατέψουμε τον Στυλιανό», προσθέτοντας ότι «οι ειδικοί ήταν εκεί, αλλά δεν τα καταφέραμε. Σήμερα μου δίνεται μια δεύτερη ευκαιρία να αποκαταστήσω τη μνήμη του μαθητή μου όπως τη γνωρίζω».

Η αντεξέταση της μάρτυρος θα συνεχιστεί στις 15 Σεπτεμβρίου στις 08:30.

Η υπόθεση αφορά τη διερεύνηση των συνθηκών θανάτου του 14χρονου Στυλιανού Κωνσταντίνου, τον Σεπτέμβριο του 2019, με το Δικαστήριο να εξετάζει πιθανές ευθύνες τόσο εντός της οικογένειας όσο και από πλευράς κρατικών υπηρεσιών.