Εκτεταμένο δίκτυο εταιρειών, που φέρεται να είχε στήσει μηχανισμό κυκλικής απάτης στον ΦΠΑ (VAT carousel fraud), μέσω του εμπορίου μικρών ηλεκτρονικών συσκευών σε διάφορες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης και στην Κύπρο, βρίσκεται στο επίκεντρο έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO). Οι μέχρι στιγμής εκτιμήσεις κάνουν λόγο για ζημία τουλάχιστον 46,9 εκατ. ευρώ εις βάρος των ελληνικών και ευρωπαϊκών δημόσιων ταμείων.

Συγκεκριμένα, στο πλαίσιο της έρευνας, που βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και περίπου έναν χρόνο, πραγματοποιήθηκαν την περασμένη εβδομάδα έρευνες σε Αττική και Καστοριά σε έδρες εταιρειών, που ελέγχονται, αλλά και στις κατοικίες των διαχειριστών τους.

Πώς λειτουργούσε το φερόμενο κύκλωμα

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, οι ερευνητές έχουν εντοπίσει πλέγμα εταιρειών με παρουσία στην Ελλάδα, την Κύπρο, την Τσεχία και τη Βουλγαρία, οι οποίες φέρονται να χρησιμοποιούνταν για διασυνοριακές συναλλαγές ηλεκτρονικών ειδών.

Η υπόθεση αφορά τη λεγόμενη «κυκλική απάτη» στον ΦΠΑ (carousel fraud), μία από τις πιο σύνθετες μορφές φορολογικής απάτης στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Το συγκεκριμένο μοντέλο εκμεταλλεύεται, δηλαδή, το καθεστώς απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις ενδοκοινοτικές συναλλαγές.

Μέσω μιας αλυσίδας εταιρειών –ανάμεσά τους και οι λεγόμενοι «εξαφανισμένοι έμποροι» (missing traders)– τα προϊόντα διακινούνται επανειλημμένα μεταξύ διαφορετικών εταιρειών και χωρών, χωρίς να αποδίδεται ο αναλογών φόρος ή ακόμη και με την υποβολή αιτημάτων επιστροφής ΦΠΑ που ουδέποτε καταβλήθηκε.

Κατά την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, το φερόμενο κύκλωμα φέρεται να έδρασε την περίοδο 2021-2025, προκαλώντας απώλειες ύψους τουλάχιστον 46,9 εκατ. ευρώ από μη καταβληθέντα ποσά ΦΠΑ.

Παράλληλα, οι Αρχές ερευνούν επιπλέον ποσό 24,2 εκατ. ευρώ, για το οποίο υπάρχουν ενδείξεις ότι είτε δεν αποδόθηκε είτε δηλώθηκε ανακριβώς στις φορολογικές αρχές.

Κατασχέσεις και δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων

Κατά τις έρευνες κατασχέθηκαν μεγάλος όγκος εγγράφων, λογιστικών βιβλίων και ψηφιακών δεδομένων, καθώς και 99.000 ευρώ σε μετρητά και τρία πολυτελή αυτοκίνητα.

Παράλληλα, οι αρχές προχώρησαν στη δέσμευση κρυπτονομισμάτων αξίας περίπου 900.000 ευρώ, καθώς και άλλων ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων συνολικής αξίας περίπου 4,5 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με τις ελληνικές αρχές, πρόκειται μάλιστα για τη μεγαλύτερη επιχείρηση δέσμευσης ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων, που έχει πραγματοποιηθεί έως σήμερα στη χώρα.

Οπως επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση, ο εντοπισμός τους κατέστη δυνατός μέσω εξειδικευμένων τεχνικών ψηφιακής εγκληματολογικής ανάλυσης, οι οποίες επέτρεψαν στους ερευνητές να εντοπίσουν περιουσιακά στοιχεία, που ήταν διασκορπισμένα σε σύνθετες ψηφιακές υποδομές.

Πάντως, η σχετική έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας παραμένει σε πλήρη εξέλιξη, ενώ εκτός από την απάτη εις βάρος του ΦΠΑ εξετάζεται και το ενδεχόμενο νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματική δραστηριότητα. Δεν έχουν ανακοινωθεί μέχρι στιγμής στοιχεία για τυχόν διώξεις ή συλλήψεις.

Οι επιχειρήσεις, σύμφωνα με την ανακοίνωση, πραγματοποιήθηκαν από την Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας, με τη συνδρομή της Υποδιεύθυνσης Ψηφιακής Εγκληματολογικής Ερευνας και Ανάλυσης της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών.