«Τρελό, τρελό. Παρανοϊκό. Αχρείαστο και αυτοκτονικό, για όλες τις πλευρές». Ο χειμαρρώδης Χουσάνγκ Αμιραχμάντι σχεδόν ουρλιάζει στο τηλέφωνο, προσπαθώντας να αρθρώσει την εκτίμησή του για το τι σημαίνει η αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν.

Εχει διπλή υπηκοότητα, ιρανική και αμερικανική. Ο 78χρονος κ. Αμιραχμάντι, ο οποίος κατάγεται από το βόρειο Ιράν, είναι καθηγητής Δημόσιας Πολιτικής στο Πανεπιστήμιο Rutgers των ΗΠΑ –όπου έχει χρηματίσει και διευθυντής του Κέντρου για τις Σπουδές της Μέσης Ανατολής–, ιδρυτής και πρόεδρος του Αμερικανικού Ιρανικού Συμβουλίου και συγγραφέας διαφόρων βιβλίων που σχετίζονται με το Ιράν. Είναι επίσης τέως υποψήφιος για την προεδρία του Ιράν, την οποία διεκδίκησε δύο φορές.

Η δολοφονία του Χαμενεΐ ήταν μοιραίο λάθος. Συγκρατούσε τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης και τώρα είναι ελεύθεροι να κάνουν ό,τι θέλουν, επισημαίνει ο Χουσάνγκ Αμιραχμάντι.

Σήμερα, δεν μπορεί να συγκρατήσει την οργή του. Δεν ήταν ποτέ υποστηρικτής του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ ή του καθεστώτος. «Ημουν εναντίον τους από την πρώτη μέρα», λέει στην «Κ». Αλλά θεωρεί ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν διαπράξει ένα τεράστιο, τραγικό λάθος.

«Ο πόλεμος δεν θα οδηγήσει στην αλλαγή του καθεστώτος – θα το ριζοσπαστικοποιήσει ακόμη περισσότερο και θα προκαλέσει πολύ περισσότερο χάος για τις ΗΠΑ, για πολλά χρόνια», υποστηρίζει. Τις τελευταίες επτά δεκαετίες, σημειώνει, οι ΗΠΑ πληρώνουν ένα άλλο λάθος που έκαναν μαζί με το Ηνωμένο Βασίλειο το 1953, όταν υποστήριξαν το πραξικόπημα που ανέτρεψε τον δημοκρατικά εκλεγμένο πρωθυπουργό του Ιράν, Μοχάμεντ Μοσαντέκ. «Δεν θα είχε γίνει η επανάσταση του 1979 εάν δεν είχε προηγηθεί το πραξικόπημα – ακόμη πληρώνουν για εκείνο το λάθος, να δούμε για πόσα χρόνια θα πληρώνουν αυτό».

Κατά τον ίδιο, η αμερικανική κυβέρνηση δεν ξέρει τι θέλει από αυτόν τον πόλεμο και για αυτό αδυνατεί να εξηγήσει από την αρχή για ποιον ακριβώς λόγο το Ιράν αποτελούσε «άμεση απειλή» για τις ΗΠΑ.

«Είναι ένας πόλεμος που θέλει ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος έπεισε τον Ντόναλντ Τραμπ να υποστηρίξει – οι ΗΠΑ λένε ότι θα συνεχίσουν τον πόλεμο μέχρι να πετύχουν αυτό που θέλουν, αλλά στ’ αλήθεια πιστεύω ότι δεν ξέρουν τι είναι», συμπληρώνει. Λένε ότι θέλουν να καταστρέψουν τις πυρηνικές δυνατότητες του Ιράν, το ναυτικό, ότι θέλουν να αλλάξουν το καθεστώς. «Αλλά στην πραγματικότητα κάνουν έναν πόλεμο για λογαριασμό του Ισραήλ, και το Ισραήλ γνωρίζει ακριβώς τι θέλει».

Ο Νετανιάχου θέλει το Ιράν να διαμελιστεί, υποστηρίζει ο κ. Αμιραχμάντι, γιατί πιστεύει ότι παραείναι μεγάλο για να μπορέσει το Ισραήλ να το διαχειριστεί μελλοντικά. «Και η Ευρώπη και οι ΗΠΑ και η Μεγάλη Βρετανία διαχρονικά θέλουν ένα αποδυναμωμένο Ιράν, αλλά όχι ένα διαμελισμένο Ιράν, που θα έχει διασπαστεί σε 6-7 πλευρές».

Αλλά μπορεί, αναρωτιέται, το Ισραήλ να ζει για πάντα σε πόλεμο; Πώς εξυπηρετεί κάτι τέτοιο τον λαό του; Πώς τον έχει εξυπηρετήσει μέχρι στιγμής; «Τώρα έχουν ανοίξει ένα νέο μέτωπο, το οποίο θα είναι τρομερά δύσκολο να κλείσει».

Τονίζει ότι οι ΗΠΑ, το Ισραήλ, η Δύση δεν αντιλαμβάνονται πλήρως την πολυπλοκότητα του Ιράν, ούτε τον αντίκτυπο που θα έχει ο πόλεμος. «Το Ιράν δεν είναι Ιράκ, δεν είναι Αφγανιστάν ή Λιβύη. Είναι πιο πιθανό να εξελιχθεί σε ένα σύγχρονο Βιετνάμ για τις ΗΠΑ».

Αρχικά, είναι μια τεράστια χώρα – με πληθυσμό 93 εκατομμυρίων. Κατά δεύτερον, είναι μια χώρα που αντέχει. «Eχει πολεμήσει εκατοντάδες πολέμους. Τους περισσότερους τους έχασε – και όμως υπάρχει ακόμη. Οι ΗΠΑ ξεκίνησαν αυτόν τον πόλεμο αλλά ο πόλεμος θα τελειώσει όταν το θέλει το Ιράν, δεν θα λήξει με τους όρους των ΗΠΑ».

Σύμφωνα με τον ίδιο, η δολοφονία του Χαμενεΐ ήταν μοιραίο λάθος. «Συγκρατούσε τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης, που τώρα είναι ελεύθεροι να κάνουν ό,τι θέλουν. Αν ο Χαμενεΐ ήταν ακόμη ζωντανός, το Ιράν δεν θα είχε επιτεθεί στο Κουβέιτ, στο Μπαχρέιν, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κ.α., όπως δεν τους επιτέθηκαν και κατά τον πόλεμο του Ιουνίου – τώρα, χωρίς τον Χαμενεΐ να τους συγκρατεί, η στάση τους έχει αλλάξει 180 μοίρες».

Δεν θέλει να παρεξηγηθεί. Επαναλαμβάνει ότι καταδικάζει απολύτως τον Χαμενεΐ και τις πράξεις του, ότι χαίρεται που δεν υπάρχει πια. Αλλά τώρα στην ηγεσία βρίσκεται ο στρατός. Και ούτε καν τα πρώτα τάγματα. Εξηγεί ότι στο Ιράν, το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης διατηρεί μια αποκεντρωμένη δομή, διοικήσεις που έχουν συσταθεί σε κάθε επαρχία. «Και υπάρχουν ορισμένοι σε εθνικό επίπεδο, που συντονίζουν τους υπόλοιπους. Πολλοί από τους ηγέτες –οι οποίοι κατά βάσιν ήταν διεφθαρμένοι ολιγάρχες– έχουν δολοφονηθεί, η χώρα είναι τώρα στα χέρια των Φρουρών της δεύτερης και της τρίτης τάξης, οι οποίοι είναι πολύ πιο ακραίοι», δηλώνει.

Δεν συμφωνεί με το επιχείρημα πως αυτή ήταν η μόνη λύση και τον εξοργίζουν οι Ιρανοί του εξωτερικού που πανηγυρίζουν για τον πόλεμο. «Είναι εγκληματικό – πώς είναι δυνατόν να χαίρονται με έναν πόλεμο που θα σκοτώσει χιλιάδες Ιρανούς και πολλούς Αμερικανούς και Ισραηλινούς;».

Δεν λύνεις ένα πρόβλημα με το να δημιουργήσεις ένα ακόμη μεγαλύτερο, υπογραμμίζει, δεν σταματάς τους φόνους σκοτώνοντας. «Οταν σπέρνεις έχθρα θα θερίσεις φόνους». Και το Ιράν θα συνεχίσει να υπάρχει, αλλά πρώτα οι πολίτες του θα υποφέρουν και μετά θα ριζοσπαστικοποιηθούν περαιτέρω. Και ο πόλεμος θα τελειώσει όταν το Ιράν θα το αποφασίσει, γιατί, κατά τον κ. Αμιραχμάντι, το καθεστώς αυτήν τη στιγμή πολεμάει για να επιβιώσει.