Μία ήττα του Πέδρο Σάντσεθ στις πρόωρες εκλογές στην Ισπανία θα προκαλέσει αναταράξεις στην Ευρωπαϊκή Ενωση, καθώς θα φέρει την πολιτική ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών σε δυσμενέστερη θέση στις Βρυξέλλες, σύμφωνα με ανάλυση στο Politico.

Ο Σάντσεθ είναι σήμερα ο μοναδικός ηγέτης με σοσιαλιστική πολιτική αναφορά που κυβερνά μεγάλη χώρα της Ε.Ε. και λειτουργεί ως κεντροαριστερό αντίβαρο στις αποφάσεις του Συμβουλίου, όπου κυριαρχεί σε μεγάλο βαθμό η Κεντροδεξιά.

Οι Ισπανοί ευρωβουλευτές αποτελούν τη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία της ομάδας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Μία αλλαγή πολιτικής ηγεσίας στη Μαδρίτη θα ανέτρεπε αυτή την ισορροπία, σύμφωνα με ευρωβουλευτές που μίλησαν στο Politico.

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η χώρα ενδέχεται να οδηγηθεί σε κυβέρνηση υπό το κεντροδεξιό Λαϊκό Κόμμα (PP), το οποίο πιθανότατα θα χρειαστεί τη στήριξη του ακροδεξιού Vox.

Ο Σάντσεθ συνέβαλε στην «εξισορρόπηση» των αποφάσεων στο τραπέζι των Ευρωπαίων ηγετών και η απουσία του θα μπορούσε να κλονίσει την άτυπη συμμαχία Σοσιαλιστών και Δημοκρατών με τους φιλελεύθερους και με το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), όπου βασίζεται η Φον ντερ Λάιεν για την προώθηση του προγράμματός της.

«Εάν από το τραπέζι των ηγετών προκύπτουν πιο συντηρητικές κατευθύνσεις, τότε πιθανόν οι προοδευτικοί να μην αισθάνονται ότι μπορούν να αποτελούν μέρος αυτής της πλειοψηφίας», δήλωσε ευρωβουλευτής στο Politico.

Οι Σοσιαλιστές χάνουν έδαφος στις Βρυξέλλες

Οι Σοσιαλιστές και οι Δημοκράτες έχουν ήδη χάσει έδαφος στις Βρυξέλλες. Μετά τις ευρωεκλογές του 2024, οι οποίες μετατόπισαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προς ταδεξιά, το ΕΛΚ έχει περάσει νομοθετικές ρυθμίσεις με τη στήριξη ακροδεξιών ομάδων.

Οι Σοσιαλιστές έχουν πλέον μικρότερη εκπροσώπηση και λιγότερους επιτρόπους, γεγονός που έχει προκαλέσει επανειλημμένες εντάσεις και προσπάθειες αποκατάστασης της συνεργασίας.

Σε περίπτωση αποχώρησης του Σάντσεθ, οι τελευταίοι κεντροαριστεροί ηγέτες θα είναι η Μέτε Φρεντέρικσεν στη Δανία και ο Ρόμπερτ Αμπέλα στη Μάλτα, ενώ η Μαγκνταλένα Αντερσον συνεχίζει τις προσπάθειες να σχηματίσει κυβέρνηση στη Σουηδία.

Οι ισπανικές εκλογές θα αποτελέσουν την αφετηρία σειράς κρίσιμων εκλογικών αναμετρήσεων σε χώρες της Ε.Ε. μέσα στον επόμενο χρόνο, μεταξύ άλλων, στην Ιταλία, την Πολωνία και τη Γαλλία, όπου ο ακροδεξιός Εθνικός Συναγερμός προηγείται στις δημοσκοπήσεις ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027.

Ακροδεξιές πολιτικές δυνάμεις στις Βρυξέλλες πιέζουν το ΕΛΚ να εγκαταλείψει την ιδέα ότι απαγορεύεται κάθε είδους συνεργασία μαζί τους και να απομακρυνθεί από τους παραδοσιακούς δεσμούς του με τους Σοσιαλιστές και Δημοκράτες.

Λιγότερα κίνητρα για συμβιβασμούς

Οι Σοσιαλιστές και Δημοκράτες, η δεύτερη μεγαλύτερη πολιτική ομάδα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, έχουν απειλήσει επανειλημμένα τα τελευταία δύο χρόνια ότι θα αποσύρουν τη στήριξή τους προς τη Φον ντερ Λάιεν.

Σε περίπτωση ήττας του Σάντσεθ, η Φον ντερ Λάιεν θα δεχτεί ίσως μεγαλύτερη πίεση να κάνει περισσότερες παραχωρήσεις σε ευρωβουλευτές που εκφράζουν δυσαρέσκεια για τη συνεργασία της Κεντροδεξιάς με την Ακροδεξιά.

Οι Σοσιαλιστές και Δημοκράτες θα είχαν επίσης λιγότερα «κίνητρα» για συμβιβασμό χωρίς την παρουσία του Σάντσεθ, εκτιμούν ευρωβουλευτές, καθώς η ομάδα θα είχε μικρότερη ευθύνη για τη διατήρηση της σταθερότητας των ευρωπαϊκών θεσμών.

«Η θεσμική ευθύνη για τη διασφάλιση της στήριξης προς την Επιτροπή και της σταθερότητας των θεσμών της Ε.Ε. δεν θα υπάρχει πλέον», ανέφερε.

Ευκολότερη ίσως για την Κεντροαριστερά θα είναι μία πιο σκληρή στάση, με το ΕΛΚ να συνάπτει συμφωνίες με την Ακροδεξιά και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μην προσφέρει πολιτικά ελκυστική ατζέντα, την οποία οι προοδευτικοί θα μπορούν να παρουσιάσουν στους ψηφοφόρους τους.

Ωστόσο, διπλωμάτης αναφερόμενος στην απειλή των Σοσιαλιστών να αποσύρουν τη στήριξή τους στη Φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι είναι «μη αξιόπιστη», υποστηρίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα απομόνωνε ακόμη περισσότερο την ομάδα.

«Απλώς αισθάνονται την ανάγκη να στείλουν ένα μήνυμα στο ΕΛΚ», δήλωσε.

Η αποδυνάμωση ή η απομάκρυνση της Φον ντερ Λάιεν, πρόσθεσε, δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους, καθώς η Ε.Ε. έχει μετακινηθεί περαιτέρω προς τα δεξιά από τότε που ανέλαβε για πρώτη φορά τα καθήκοντά της και «το επόμενο πρόσωπο που θα έρθει θα είναι πολύ λιγότερο πρόθυμο να συνεργαστεί μαζί τους».

Αναταράξεις ενόψει

Οι Βρυξέλλες αναμένεται να μετατραπούν σε πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης μεταξύ των δύο μεγαλύτερων ισπανικών κομμάτων. Οι Ισπανοί ευρωβουλευτές αποτελούν τη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία των Σοσιαλιστών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ οι αντίπαλοί τους στο ΕΛΚ διαθέτουν τη δεύτερη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία στην ομάδα τους.

Οι εκλογές επηρεάζουν επίσης τις διαπραγματεύσεις για τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό της Ε.Ε., γνωστό ως Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (MFF), τον οποίο οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να ολοκληρώσουν έως το τέλος του έτους.

Το ΕΛΚ και οι σύμμαχοί του θα επιχειρήσουν να φέρουν συζητήσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο που θα προκαλέσουν πολιτική πίεση στον Σάντσεθ, γεγονός που πιθανότατα θα καταστήσει τις διαπραγματεύσεις περισσότερο «ταραχώδεις», σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο.

Η δημοσιονομική κατάσταση της Ισπανίας δεν θα μεταβληθεί ουσιαστικά υπό μια νέα κυβέρνηση, δήλωσε δεύτερος διπλωμάτης, ωστόσο «οι εκλογές θα αποσπούν την προσοχή» και «δεν θα δημιουργούν κίνητρα για συμβιβασμό».

Ο ευρωβουλευτής του ΕΛΚ Ζίγκφριντ Μουρεσάν, επικεφαλής των διαπραγματεύσεων του Κοινοβουλίου για τον προϋπολογισμό, προειδοποίησε τις χώρες της Ε.Ε. να μη χρησιμοποιήσουν τις εκλογές ως πρόσχημα για την καθυστέρηση των συνομιλιών ενόψει της Συνόδου Κορυφής των ηγετών στα μέσα Οκτωβρίου.

«Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεν θα πρέπει να χρησιμοποιήσει την πολιτική κατάσταση στην Ισπανία ως δικαιολογία για περαιτέρω καθυστερήσεις», ανέφερε.

Ο επικεφαλής του ΕΛΚ Μάνφρεντ Βέμπερ απέφυγε να σχολιάσει τι θα μπορούσε να σημαίνει μια ήττα του Σάντσεθ για την επιρροή των Σοσιαλιστών στις Βρυξέλλες, εξέφρασε όμως τη στήριξή του στον ηγέτη της ισπανικής αντιπολίτευσης, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό.

«Το μέλλον της Ισπανίας βρίσκεται πλέον στα χέρια του ισπανικού λαού», δήλωσε. «Σε μια εποχή που το όραμα και οι μεταρρυθμίσεις είναι περισσότερο αναγκαία από ποτέ, το ΕΛΚ είναι υπερήφανο που στέκεται σταθερά στο πλευρό του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό. Εχει την πλήρη στήριξή μας».

Πηγή: Politico