Όταν, σε περίπου 55 ημέρες, η διοίκηση Τραμπ θα ολοκληρώνει (ή θα παρατείνει εκ νέου, ανάλογα με τις εξελίξεις) τις διαπραγματεύσεις της με το Ιράν, το Ισραήλ θα έχει πια μπει στην τελική ευθεία προς τις κάλπες. Οι επόμενες βουλευτικές εκλογές, οι πρώτες που πραγματοποιούνται στο Ισραήλ μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου του 2023, θα πρέπει να έχουν διεξαχθεί έως τα τέλη Οκτωβρίου (στις 20 ή στις 27).

Ο –σχεδόν 77χρονος πια– Μπέντζαμιν Νετανιάχου θα είναι εκ νέου υποψήφιος για την πρωθυπουργία με την παράταξη Λικούντ. Ωστόσο, «η χρονική στιγμή δεν θα μπορούσε να είναι χειρότερη για τον νυν πρωθυπουργό», όπως σημειώνει η δημοσιογράφος Ιζαμπελ Κέρσνερ σε ανάλυσή της στους «Τάιμς της Νέας Υόρκης». «Επειτα από τρία χρόνια ανολοκλήρωτων, επαναλαμβανόμενων πολέμων σε Γάζα, Λίβανο και Ιράν, και τώρα με την εμφάνιση μιας ειρηνευτικής (σ.σ. αμερικανοϊρανικής) συμφωνίας, στην οποία όμως το Ισραήλ δεν συμμετέχει ως συμβαλλόμενο μέρος, ο Νετανιάχου αγωνίζεται για την πολιτική του επιβίωση», προσθέτει.

Εως και πριν από λίγες εβδομάδες, Τραμπ και Νετανιάχου έκαναν μαζί πόλεμο ενάντια στο Ιράν και έδειχναν ενωμένοι. Πλέον, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός φαίνεται να οδεύει προς τις βουλευτικές εκλογές του φθινοπώρου χωρίς τον Αμερικανό πρόεδρο.

Προβληματισμοί

Το πλαίσιο της ειρηνευτικής συμφωνίας με το Ιράν που προωθεί πλέον η διοίκηση Τραμπ προκαλεί αντιδράσεις και ανησυχία μεταξύ των Ισραηλινών. Από τη σκοπιά του Ισραήλ, αυτό το πλάνο είναι «προβληματικό», καθώς δίνει χρόνο στην Τεχεράνη ώστε να ανασυνταχθεί και δεν αντιμετωπίζει επαρκώς ζητήματα όπως εκείνα του ιρανικού βαλλιστικού οπλοστασίου, του πυρηνικού προγράμματος και των φιλοϊρανικών proxies (της Χεζμπολάχ στον Λίβανο).

Ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο μακροβιότερος πρωθυπουργός στην Ιστορία του Ισραήλ, πρόκειται να διεκδικήσει νέα θητεία τον ερχόμενο Οκτώβριο, στη σκιά όμως της αμερικανοϊρανικής συμφωνίας και των απαξιωτικών δηλώσεων του Ντόναλντ Τραμπ. [EPA/RONEN ZVULUN]

Σε συνάρτηση ωστόσο με το αμερικανοϊρανικό μνημόνιο, που γεννά καχυποψία, προβληματισμό έχει αρχίσει να προκαλεί και ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος με τις δημόσιες τοποθετήσεις του. «Ο Τραμπ άρχισε πρόσφατα να υποτιμά δημόσια τον Νετανιάχου», υπενθυμίζει η Κέρσνερ, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι ο νυν πρωθυπουργός του Ισραήλ «είχε ποντάρει στη συνεργασία του με τον Τραμπ» ενόψει των εκλογών.

Παράλληλα, στο εσωτερικό του Ισραήλ αναδύονται νέοι πολιτικοί παράγοντες που θα μπορούσαν να κοντράρουν τον Νετανιάχου στην κάλπη. Εκτός από τους γνωστούς Μπένι Γκαντζ, Ναφτάλι Μπένετ και Γιαΐρ Λαπίντ, ένα σχετικά «νέο» πρόσωπο που συγκεντρώνει τα φώτα είναι εκείνο του Γκάντι Αϊζενκοτ. Πρώην αρχηγός του επιτελείου των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων (IDF), πρώην εταίρος στην κυβέρνηση πολέμου του Νετανιάχου και άλλοτε βουλευτής με τον συνασπισμό της Εθνικής Ενότητας του Γκαντζ –από τον οποίο όμως αποχώρησε–, ο 66χρονος Αϊζενκοτ ίδρυσε τον περασμένο Σεπτέμβριο το δικό του κόμμα με την ονομασία Yashar (Γιασάρ) και πλέον ανεβαίνει στις δημοσκοπήσεις ασκώντας κριτική στον πρωθυπουργό.

Ο Γκάντι Αϊζενκοτ, πρώην εταίρος στην κυβέρνηση πολέμου, τον Δεκέμβριο του 2023 θρήνησε τον 25χρονο γιο του, ο οποίος σκοτώθηκε πολεμώντας τη Χαμάς στη Γάζα. Πλέον, με το δικό του κόμμα ανεβαίνει στις δημοσκοπήσεις ασκώντας κριτική στον Νετανιάχου.

Ενδεικτικά, ο ιστοχώρος Al-Monitor επικαλείται δημοσκόπηση της 16ης Ιουνίου που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό του ισραηλινού δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα Kan. Σύμφωνα με αυτήν, εάν οι εκλογές διεξάγονταν τώρα, ο Αϊζενκοτ θα εξασφάλιζε 21 από τις 120 έδρες στην Κνεσέτ, το κόμμα «Μαζί» των Μπένετ και Λαπίντ θα περιοριζόταν στις 17 και το Λικούντ του Νετανιάχου στις 23 (από τις 32 που έχει σήμερα).

«Μόνο δύο έδρες χωρίζουν πια τον Αϊζενκοτ από τον Νετανιάχου», σχολιάζει η Ισραηλινή πολιτική συντάκτρια και συγγραφέας της πολιτικής βιογραφίας του Νετανιάχου με τον τίτλο «Cracking the Netanyahu Code», Μαζάλ Μουάλεμ, εκφράζοντας μάλιστα την εκτίμηση ότι το κόμμα Γιασάρ «θα συνεχίσει να κερδίζει έδαφος» στον δρόμο προς τις εκλογές του Οκτωβρίου. Σύμφωνα με την ίδια ανάλυση, η παράταξη του Αϊζενκοτ παρουσιάζεται να προσελκύει ψηφοφόρους και από τη δεξαμενή του Λικούντ, κυρίως τους μετριοπαθείς που ενοχλούνται από τη συμπόρευση με τους ακραίους Μπεν-Γκβιρ και Σμότριτς, ενώ έχει συμπάθειες και στην Αριστερά, καθώς δεν λέει «όχι» σε μια λύση δύο κρατών. Σε αυτό το πλαίσιο, η πλευρά Νετανιάχου άρχισε, διόλου τυχαία, να επικρίνει τον 66χρονο Αϊζενκοτ ως πολιτικά και διπλωματικά «άπειρο» και κακό ομιλητή της αγγλικής.

«Ταπεινή» καταγωγή

O Γκάντι Αϊζενκοτ έχει «ταπεινή» καταγωγή. Δεν προέρχεται από τις τάξεις της ισραηλινής πολιτικής ελίτ και των Ασκενάζι, αλλά από Εβραίους του Μαρόκου και δεν έχει περάσει χρόνια στις ΗΠΑ όπως ο Νετανιάχου. Αντιθέτως, συνεχίζει να ζει σε μια «ταπεινή» πολυκατοικία στη Χερτσλιγιά, βορείως του Τελ Αβίβ, όπως σημειώνει η Μουάλεμ στο Al-Monitor. Την ίδια ώρα, ωστόσο, ο Αϊζενκοτ έχει και κάτι άλλο που τον καθορίζει: εν προκειμένω το γεγονός ότι έχασε τον γιο του και δύο ανιψιούς στον πόλεμο της Γάζας. Ο 25χρονος Γκαλ Αϊζενκοτ σκοτώθηκε πολεμώντας τη Χαμάς τον Δεκέμβριο του 2023.

«Η χώρα θρήνησε μαζί με την οικογένεια Αϊζενκοτ, με πολλούς παρατηρητές ωστόσο να σημειώνουν την αντίθεση με την οικογένεια Νετανιάχου, της οποίας ο γιος, Γιαΐρ, ζούσε στη Φλόριντα», σχολιάζει καυστικά η Μουάλεμ. «Αϊζενκοτ και Νετανιάχου φαίνεται να οδεύουν προς μία από τις πιο κρίσιμες εκλογές στην Ιστορία του Ισραήλ. Το αποτέλεσμα παραμένει αβέβαιο», προσθέτει.