POLITICO

O καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς βρίσκεται στο επίκεντρο μιας ενδοκυβερνητικής αντιπαράθεσης στη Γερμανία, αφότου ανακοίνωσε ότι έως και το 80% των Σύρων προσφύγων που ζουν στη χώρα θα πρέπει να έχει αποχωρήσει μέχρι το τέλος της θητείας του, το 2029. Η παρέμβασή του, αν και δεν είναι η πρώτη φορά που αυτός θέτει ζήτημα επιστροφών μετά το τέλος του εμφυλίου πολέμου στη Συρία το 2024, προκάλεσε αντιδράσεις.

Η σχετική δήλωση έγινε κατά τη διάρκεια της πρόσφατης επίσκεψης του Σύρου προέδρου Αχμέντ αλ Σάρα στο Βερολίνο. Ωστόσο, η κατάσταση περιπλέχθηκε όταν ο ίδιος ο Αλ Σάρα αρνήθηκε ότι είχε προτείνει το συγκεκριμένο ποσοστό, διαψεύδοντας τον Γερμανό καγκελάριο και ενισχύοντας την εικόνα σύγχυσης γύρω από την πρωτοβουλία. Στο εσωτερικό της γερμανικής κυβέρνησης, οι αντιδράσεις ήταν άμεσες. Στελέχη των Σοσιαλδημοκρατών (SPD), που συμμετέχουν στον κυβερνητικό συνασπισμό, κατηγόρησαν τον Μερτς για έλλειψη σχεδίου και νομικής βάσης. Η βουλευτής Αϊντάν Οζογούζ έκανε λόγο για πρόταση «χωρίς σχέδιο, χωρίς νομική βάση και χωρίς σεβασμό προς ανθρώπους που αποτελούν μέρος της κοινωνίας».

Η κριτική εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κλίμα δυσαρέσκειας για τη σκληρότερη μεταναστευτική πολιτική που έχει υιοθετήσει ο καγκελάριος, μια πολιτική στο πλαίσιο της οποίας έχουν υπογραφεί συμφωνίες επιστροφών με το Αφγανιστάν και αυστηρότεροι έλεγχοι στα σύνορα.

Ακόμη πιο αιχμηρός ήταν ο βουλευτής Χακάν Ντεμίρ, ο οποίος χαρακτήρισε τη στάση του Μερτς «ανεύθυνη και αντιφατική», σημειώνοντας ότι «ρίχνει ιδέες στον δημόσιο διάλογο και στη συνέχεια τις αποσύρει». Σύμφωνα με τον ίδιο, η τακτική αυτή ενδέχεται να αποσκοπεί στην ενίσχυση της εικόνας του ως «σκληρού» πολιτικού απέναντι στη μετανάστευση, σε μια περίοδο που οι Χριστιανοδημοκράτες ανταγωνίζονται δημοσκοπικά την Ακροδεξιά.

Από την άλλη πλευρά, η AfD επιτίθεται στον καγκελάριο για τον αντίθετο λόγο, κατηγορώντας τον ότι υποχωρεί και δεν εφαρμόζει πραγματική πολιτική μαζικών επιστροφών. Η Αλις Βάιντελ υποστήριξε ότι «μέσα σε λιγότερο από 24 ώρες ο Μερτς αναδιπλώθηκε», υπονοώντας έλλειψη αξιοπιστίας.

Πέρα από την πολιτική διάσταση, σοβαρές είναι και οι οικονομικές επιπτώσεις. Σύμφωνα με στοιχεία της γερμανικής υπηρεσίας απασχόλησης, περίπου 60% των Σύρων που έφτασαν την περίοδο 2015-2016 εργάζονται σήμερα. Επιπλέον, σχεδόν ένας στους τρεις απασχολείται σε τομείς με ελλείψεις προσωπικού, όπως η υγεία, όπου οι Σύροι αποτελούν τη μεγαλύτερη ομάδα ξένων γιατρών. Η δημογραφική πρόκληση εντείνει το πρόβλημα. Μέχρι το 2029, περίπου 5,1 εκατ. εργαζόμενοι αναμένεται να συνταξιοδοτηθούν, ενώ μόλις 2 εκατομμύρια θα εισέλθουν στην αγορά εργασίας. Οι Σύροι πρόσφυγες, με μέσο όρο ηλικίας τα 27 έτη, θεωρούνται κρίσιμος παράγοντας για τη συγκράτηση αυτής της ανισορροπίας.