Καθώς πληθαίνουν οι συζητήσεις για το πώς και πότε θα μπορούσαν να ξεκινήσουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, η Ευρωπαϊκή Ενωση προχωρά διακριτικά σε μια κίνηση, που μέχρι σήμερα θεωρούνταν πολιτικά αδιανόητη: το άνοιγμα απευθείας διαύλου επικοινωνίας με το Κρεμλίνο.

Σύμφωνα με πληροφορίες- που δημοσίευσε πρώτο το Bloomberg- και επιβεβαιώνονται στην «Κ» συνεργάτης του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα είχε τις τελευταίες εβδομάδες επαφές με ρωσικής πλευράς αξιωματούχους με αποκλειστικό στόχο τη δημιουργία καναλιού επικοινωνίας.

Σύμφωνα με τον Ευρωπαίο αξιωματούχο, «τις τελευταίες εβδομάδες πραγματοποιήθηκαν σύντομες επαφές σε διπλωματικό επίπεδο για να ανοίξουν κανάλια επικοινωνίας, χωρίς να συζητηθεί οποιοδήποτε θέμα ουσίας».

Η πρωτοβουλία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς έρχεται μετά από περισσότερο από τρία χρόνια κατά τα οποία οι θεσμοί της Ε.Ε απέφευγαν οποιαδήποτε άμεση πολιτική επαφή με τη Μόσχα, λόγω της εισβολής στην Ουκρανία, επιλέγοντας να ασκούν «πίεση» μέσω κυρώσεων και διπλωματικής απομόνωσης.

Σε κάθε περίπτωση, η σχετική συζήτηση εντάθηκε μετά από παρέμβαση του ίδιου του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι, κατά την άτυπη σύνοδο των Ευρωπαίων ηγετών στην Κύπρο, τον περασμένο Απρίλιο. Τότε, ο Ουκρανός πρόεδρος κάλεσε τους Ευρωπαίους ηγέτες να αναλάβουν πιο ενεργό ρόλο στις προσπάθειες για ειρήνη μεταξύ Κιέβου και Μόσχας, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν μειώσει την εμπλοκή τους, λόγω του πολέμου με το Ιράν.

Πάντως, το ζήτημα έχει ήδη διχάσει τους «27» καθώς η Πολωνία και οι χώρες της Βαλτικής εμφανίζονται επιφυλακτικές, εκτιμώντας ότι η έναρξη απευθείας επαφών θα μπορούσε να αποδυναμώσει την πίεση προς τη Μόσχα, ενώ εδώ και καιρό ο Γάλλος πρόεδρος έχει ταχθεί υπέρ της προετοιμασίας ενός τέτοιου διαλόγου, όπως και ο Φινλανδός ομόλογός του.

Την περασμένη Κυριακή, σε συνέντευξή του στην ελβετική Neue Zürcher Zeitung, μάλιστα, ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ είχε υπογραμμίσει την ανάγκη έναρξης απευθείας διαλόγου μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, εκτιμώντας ότι η Ε.Ε θα πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλία για την έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Μόσχα.

Διόλου τυχαία το όνομα του Φινλανδού προέδρου ήδη κυκλοφορεί στις Βρυξέλλες για τον ρόλο ειδικού απεσταλμένου της Ε.Ε για διάλογο με τη Μόσχα, όπως και του πρώην πρωθυπουργού της Ιταλίας και πρώην επικεφαλής της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι.

Ευρωπαίος αξιωματούχος εξήγησε στην «Κ» ότι παρότι σε οποιοδήποτε μελλοντικό σενάριο διαπραγματεύσεων «η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει συγκεκριμένα συμφέροντα, που θα πρέπει να υπερασπιστεί και γι’ αυτό είναι σημαντικό να υπάρχουν εγκαθιδρυμένα διπλωματικά κανάλια με τη Ρωσία» διευκρίνισε, ωστόσο, ότι «η Ε.Ε δεν είναι διαμεσολαβητής», αλλά στηρίζει την Ουκρανία στις προσπάθειές της για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη.

Σε κάθε περίπτωση, η ίδια πηγή υπογράμμισε ότι ο πρόεδρος Αντόνιο Κόστα «συντονίζεται στενά τις τελευταίες εβδομάδες με Ευρωπαίους ηγέτες σχετικά με πιθανή εμπλοκή της Ε.Ε με τη Ρωσία και τα ζητήματα, που θα μπορούσαν να συζητηθούν, όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή».

Φαίνεται, πάντως, ότι το ζήτημα θα επανέλθει στις συζητήσεις των «27» στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, που ξεκινά αύριο το απόγευμα στις Βρυξέλλες, παρουσία του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, παρότι Ευρωπαίος αξιωματούχος χθες ανέφερε στους ανταποκριτές ότι δεν προβλέπεται εκτενής συζήτηση για ενδεχόμενες απευθείας επαφές με τη Ρωσία.

Κατά τον ίδιο, η ενότητα για την Ουκρανία θα επικεντρωθεί κυρίως στη διατήρηση της ευρωπαϊκής στήριξης προς το Κίεβο, στην προώθηση της ενταξιακής πορείας της Ουκρανίας και της Μολδαβίας, καθώς και στη συνέχιση της πολιτικής πίεσης προς τη Μόσχα, μέσω κυρώσεων.