Σιωπηλή διαμαρτυρία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί χθες το βράδυ στη πλατεία Τραφάλγκαρ στο Λονδίνο και στην πόλη του Κέμπριτζ με αφορμή τον θάνατο του τέως καθηγητή Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κέμπριτζ, Τζέισον Αρντεϊ, ο οποίος φέρεται να έδωσε τέλος στη ζωή του την Παρασκευή.

Οταν προσελήφθη το 2023, ο Αρντεϊ ήταν ο νεότερος μαύρος καθηγητής στην ιστορία του Πανεπιστημίου Κέμπριτζ, για να βρεθεί τους τελευταίους μήνες στο επίκεντρο αντιπαράθεσης ύστερα από κατηγορίες λογοκλοπής και ερωτήματα γύρω από το βιογραφικό του. Ο Αρντεϊ πάντως είχε αρνηθεί τις κατηγορίες.

Ερωτήματα για την οξύτητα και το περιφρονητικό ύφος των επικριτών του αυτόχειρος – Ο κοσμήτωρ του πανεπιστημίου χαρακτήρισε «φρενίτιδα» την κάλυψη από τα ΜΜΕ.

Μιλώντας χθες δημοσίως για πρώτη φορά για το θέμα, ο κοσμήτωρ του πανεπιστημίου, λόρδος Κρις Σμιθ, χαρακτήρισε «φρενίτιδα» την εμμονική κάλυψη από τα μέσα ενημέρωσης, ενώ δεκάδες χιλιάδες πολίτες είχαν υπογράψει μέχρι χθες ψήφισμα καλώντας σε επίσημη έρευνα για τις «δύο εβδομάδες αδιάκοπης διαδικτυακής κακοποίησης» που υπέστη ο Αρντεϊ. «Πιστεύω ότι είναι εφικτό να σεβαστούμε ταυτόχρονα δύο αρχές: την πίστη μας στην ερευνητική ακεραιότητα –όπου κατηγορίες λογοκλοπής μπορεί να τεθούν και να ερευνηθούν– και την ανάγκη προστασίας ενός συγκεκριμένου πανεπιστημιακού από ρατσιστική φρενίτιδα», ανέφερε σε ανακοίνωσή του ο Σμιθ.

Η αρχική έρευνα για λογοκλοπή εις βάρος του Αρντεϊ, που είχε δικαιώσει τον καταγόμενο από την Γκάνα καθηγητή, είχε πραγματοποιηθεί από το Πανεπιστήμιο Τζον Μορς του Λίβερπουλ. Ο 41χρονος καθηγητής Κοινωνιολογίας, που είχε αποκτήσει το διδακτορικό του από το παραπάνω πανεπιστήμιο, βρέθηκε νεκρός στην κατοικία του στο νότιο Λονδίνο την Παρασκευή. Είχε παραιτηθεί από την έδρα του στο Κέμπριτζ στις 5 Αυγούστου. Στην επιστολή παραίτησής του, ο εκλιπών τόνιζε: «Η παραίτηση δεν αποτελεί παραδοχή του αφηγήματος που με περιβάλλει».

«Αναπαύσου εν ισχύι, καθηγητά Τζέισον Αρντεϊ», αναγράφεται στο πλακάτ της ομάδας «Αντίσταση στον ρατσισμό», η οποία οργάνωσε αγρυπνία στην πλατεία Τραφάλγκαρ στο Λονδίνο στη μνήμη του νεκρού εκπαιδευτικού του Πανεπιστημίου Κέμπριτζ. [REUTERS/Chris J. Ratcliffe]

Την εκστρατεία κατά του Αρντεϊ εξαπέλυσαν οι επικριτές του λίγο καιρό αφότου ο πιθανός αυτόχειρας ανέλαβε την έδρα της Κοινωνιολογίας της Εκπαίδευσης στο Κέμπριτζ το 2023. Δύο καθηγητές άλλων ιδρυμάτων, ο Ντέιβιντ Χάρις του Πανεπιστημίου του Πλίμουθ –γνωστός πολέμιος της σύγχρονης έρευνας γύρω από τη φυλή– και ο Μάρτιν Χάμερλι του Ανοικτού Πανεπιστημίου, εντόπισαν ομοιότητες μεταξύ άρθρου του Αρντεϊ και παλαιότερης επιστημονικής δημοσίευσης του επιδημιολόγου Ανζτούμ Μεμόν. Μερικούς μήνες αργότερα, δύο άρθρα του Αρντεϊ διορθώθηκαν μετά τη δημοσίευσή τους. Η έρευνα του Πανεπιστημίου Τζον Μορς κατέληξε ότι τα προβλήματα στις αναφορές των άρθρων του Αρντεϊ ήταν προϊόν «καλοπροαίρετου σφάλματος».

«Φυλετικός ρεαλιστής»

Τη σκυτάλη ανέλαβε, όμως, ο απολυθείς από το Κέμπριτζ καθηγητής Νέιθαν Κόφνας, ο οποίος αυτοχαρακτηρίζεται «φυλετικός ρεαλιστής», υποστηρίζοντας ότι «σε μια αξιοκρατική κοινωνία οι μαύροι θα εξαφανίζονταν από σημαντικές θέσεις στη δημόσια ζωή, πλην των σπορ και του θεάματος». Ο Κόφνας υποστήριξε ότι τροφοδότησε το έργο του Αρντεϊ σε λογισμικό εντοπισμού λογοκλοπής, με τα μεγάλα βρετανικά μέσα ενημέρωσης να εγκαινιάζουν εξοντωτική κάλυψη του θέματος.

Μεταξύ 24 Ιουλίου –ημέρας πρώτης δημοσίευσης των καταγγελιών λογοκλοπής εις βάρος του Αρντεϊ στην Telegraph– και 14 Αυγούστου, ημέρας θανάτου του κοινωνιολόγου, ο βρετανικός Τύπος τύπωσε 249 άρθρα για τον αμφιλεγόμενο πανεπιστημιακό, τα περισσότερα μετά την παραίτησή του από το Κέμπριτζ. «Εχω δύο μικρά παιδιά. Θέλω να είμαι παρών για αυτά. Η πίεση πάνω μου, όμως, είναι αφόρητη και μεγαλύτερη από όσο θα μπορούσε κάποιος να αντέξει», έγραφε ο κοινωνιολόγος στην επιστολή παραίτησής του.

Ερωτήματα εγείρονται για την οξύτητα και το περιφρονητικό ύφος των επικριτών του αυτόχειρος. Ο Αρντεϊ δεν είναι ο πρώτος πανεπιστημιακός που κατηγορείται για λογοκλοπή. Ο καθηγητής του Κέμπριτζ Ουίλιαμ Ο’ Ράιλι, που αποδείχθηκε ότι οικειοποιείτο αποσπάσματα από εργασίες μαθητών του και απείλησε με αγωγές τους δημοσιογράφους που ανακάλυψαν τη δράση του αυτή, πέρασε σχεδόν απαρατήρητος από τα ΜΜΕ και διατήρησε τη θέση του, ενώ ο δημοσιογράφος Γιόχαν Χάρι, ο οποίος παραδέχθηκε ότι προέβη σε λογοκλοπή, έχει δημοσιεύσει επιτυχημένα βιβλία μετά την παραίτησή του από την εφημερίδα Independent.

Το Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ είχε γιορτάσει τον διορισμό του Αρντεϊ, υπογραμμίζοντας τότε ότι μόλις 1% του διδακτικού προσωπικού βρετανικών ιδρυμάτων ανώτατης παιδείας ήταν μαύροι, καθιστώντας ιδιαίτερα σημαντικό κάθε διορισμό μέλους φυλετικής μειονότητας. Το χθεσινό ψήφισμα που καλεί σε έρευνα υπέγραψαν, μεταξύ άλλων, η βουλευτής των Εργατικών Νταϊάν Αμποτ και η δημοφιλής ηθοποιός Τζαμίλα Τζαμίλ.